اسرائيل پوځ د چهارشنبې په ورځ هغه کښتۍ ونیولې چې د نړیوالو فعالانو او بشري مرستو له کاروان سره د غزې پر لور روانې وې. دا د غزې د سمندري محاصرې تر ټولو جدي اعتراضي هڅو له ډلې څخه ده.
د اسرائيلو د بهرنيو چارو وزارت لخوا خپره شوې یوه ویډیو کې ښکاري چې د اقلیم مشهوره سویډنۍ فعاله ګریتا تونبرګ د اسرائيلي سرتېرو تر محاصرې لاندې د یوې کښتۍ پر پورتنۍ برخه ناسته ده. وزارت ویلي: “څو بېړۍ درول شوې او سپرلي یې د اسرائيل بندر ته انتقال شوي دي. ګریتا او ملګري یې روغ دي.”
دغه کاروان چې “ګلوبل صمود فلوټیلا“ نومېږي، له ۴۰ بېړیو جوړ دی او درمل او خوراکي توکي یې د غزې خلکو ته رسول. شاوخوا ۵۰۰ فعالان، وکیلان او د بېلابېلو هېوادونو استازي په دغو کښتیو کې سپاره دي. د کاروان د خپرو شویو ویډیوګانو له مخې، ډېری کسان وایي چې دوی په زوره نیول شوي او د اسرائيلو لور ته وړل شوي دي، سره له دې چې هڅه او ماموریت یې یوازې یو بشردوستانه او سوله ییز حرکت و.
د دغو کښتیو حرکت د نړیوالو پام ځان ته اړولی. ترکیې، هسپانیې او ایټالیا خپلې کښتۍ او ډرونونه ورپسې لېږلي وو، تر څو د خپلو وګړو د ژغورنې لپاره چمتو وي. خو اسرائيلو په وار وار خبرداری ورکړی و چې د غزې پر لور دې نه ځي.
د ترکیې د بهرنیو چارو وزارت د اسرائيلو دغه اقدام “ترهګریزه حمله” بللې، او په ایټالیا کې بیا په دې اړه د خلکو سمدستي لاریونونه وشول. د کاروان تنظیموونکو د اسرائيلو برید “جنگي جنایت” بللی او ویلي یې دي چې پوځ د اوبو توپکونه کارولي، خو څوک ټپي شوي نه دي.
د کاروان د معلوماتو له مخې، تر پنجشنبې سهار پورې ۱۳ کښتۍ نیول شوې وې، خو ۳۰ نورې لا هم د غزې پر لور روانې دي او یوازې ۴۶ مېله تر هدف لرې پاتې دي.
د ایرلینډ د بهرنیو چارو وزیر ویلي: “دا یوه سوله ییزه هڅه ده چې د یوې سترې بشري فاجعې په اړه د نړۍ پام راواړوي.” همدارنګه د ملګرو ملتونو د فلسطیني حقونو استازې فرانچیسکا البانیزې دغه کار تېری او “د نړیوال قانون ښکاره سرغړونه” بللې ده.
خو اسرائيلي چارواکي ټینګار کوي چې د غزې محاصره قانوني ده او دغه کاروان د مرستو لپاره نه، بلکې د “سیاسي تحریک” په موخه دی. د اسرائيل د ایټالیا سفیر ویلي: “د مرستو د سپارلو له تکراري انکار ښکاره ده چې هدف یې بشردوستانه نه، بلکې هڅوونکی دی.”
د غزې سمندري محاصره له ۲۰۰۷م کال راهیسې روانه ده. پخوا هم څو ځله نړیوالو فعالانو هڅه کړې چې مرستې په کښتیو کې غزې ته ورسوي. په ۲۰۱۰م کال کې د ورته یوې هڅې پر مهال د اسرائيلي سرتېرو په برید کې ۹ فعالان وژل شوي وو.
د جګړې د اوسنیو شمېرو له مخې، چې د ۲۰۲۳م کال د اکتوبر ۷ د حماس تر برید وروسته پیل شوې، په اسرائيل کې شاوخوا ۷۰۰۰۰ کسان وژل شوي او سلګونه نور یرغمل شوي وو. د غزې د روغتیا وزارت وایي، له هغه مهاله تر اوسه په غزه کې له ۶۵ زره زیات فلسطینیان وژل شوي دي.
