در آستانه چهارمین سالگرد حاکمیت طالبان بر افغانستان، شماری از کارمندان حکومت پیشین به «آمو» میگویند که در این چهار سال، زندگیشان را به دشواری سپری کردهاند.
آنان نبود فرصتهای کاری و ابتلا به بیماریهای جسمی و روحی را از جمله مهمترین مشکلات شان میدانند.
تا سه روز دیگر، طالبان چهارمین سال حاکمیتشان بر افغانستان را جشن خواهند گرفت؛ اما این چهار سال برای کسانی که بیرون از ساختار طالبان قرار دارند، چگونه گذشته است؟
در ولایت غور، عبدالله، یک نظامی پیشین، در نبود کار با بیماری گرده دستوپنجه نرم میکند؛ هر دو گردهاش از کار افتاده و اکنون توان پرداخت هزینه درمانش را هم ندارد.
عبدالله، نظامی پیشین میگوید: «دست من زخم است، به پایم لوله دیالیز وصل کردهاند. فعلاً با چنین مشکلاتی دستوپنجه نرم میکنم. به خدا قسم، از نظر اقتصادی آنقدر ضعیفم که همسایهها و اقارب برایم پول میفرستند تا بتوانم درمانم را ادامه دهم.»
اما دورتر از غور، در ولایت غزنی، شماری از کارمندان حکومت پیشین برای نجات از گرسنگی و با هزینه شخصی، گلخانههای بادرنگ و رومی ایجاد کردهاند.
ابوذر سلطانی، که پیشتر در وزارت مخابرات در کابل کار میکرد، حالا برای بهدست آوردن لقمه نانی در آنجا سرگرم کار است. او میگوید: «کار ما بسیار زحمت دارد؛ اما هیچ فایدهای از آن بهدست نمیآوریم. با این حال، خوب است که شب و روزمان میگذرد؛ این از بیکاری بهتر است.»
خیرالله، کارمند حکومت پیشین، میگوید: «سه هزار افغانی کرایه دکان است، چهار هزار کرایه خانه و یک هزار هم پول برق؛ یعنی ماهانه باید هشت هزار کرایه بدهم. زندگی خوب است، روزانه ۸۰۰ تا ۱۰۰۰ کار میکنم و بهنوعی زندگی میگذرد.»
چهار سال پس از بازگشت طالبان به قدرت، هزاران تن از کارمندان حکومت پیشین همچنان در حاشیه زندگی میکنند؛ برخی با بیماری و ناتوانی در تأمین هزینه درمان، و برخی دیگر با کارهای دشوار و درآمد ناچیز برای زنده ماندن.
آخرین گزارش هیئت معاونت ملل متحد یا یوناما نشان میدهد که تنها در سه ماه گذشته هفت مورد قتل نیروهای امنیتی دولت پیشین افغانستان را مستند کرده است.
در گزارش یوناما آمده است که در این مدت هشت مورد «دستگیری و بازداشت خودسرانه» از سوی طالبان را به ثبت رسانده و همچنین سه مورد شکنجه و بدرفتاری را با مقامهای دولت پیشین افغانستان نیز مستند کرده است.
