سیاست

مقام‌های طالبان و اتحادیه اروپا در بروکسل درباره بازگشت مهاجران گفت‌وگو کردند

عکس از مقر اتحادیه اروپا در بروکسل. آرشیف

خبرگزاری فرانسه به نقل از یک مقام طالبان در بروکسل گزارش داده است مقام‌های طالبان روز سه‌شنبه در بروکسل با نمایندگان اتحادیه اروپا درباره بازگشت مهاجران افغانستان که درخواست پناهندگی آنان رد شده است، گفت‌وگو کردند.

این نشست با انتقاد گسترده نهادهای حقوق بشری و فعالان حقوق زنان روبه‌رو شده است.

پیش از این کمیسیون اروپا گفته بود که هیئتی پنج نفره از طالبان برای شرکت در یک نشست فنی درباره مهاجرت و بازگشت مهاجران به بروکسل دعوت شده‌اند.

با این حال طبق گزارش خبرگزاری فرانسه در این نشست، نمایندگان ۱۵ کشور عضو اتحادیه اروپا نیز حضور داشتند.

به گفته یک مقام طالبان آگاه از این مذاکرات، گفت‌وگوها بر ازسرگیری خدمات قنسولی برای شهروندان افغانستان در اروپا، اقدامات اعتمادساز و روند «بازگشت آبرومندانه» مهاجران متمرکز بوده است.

او این نشست را «سازنده» توصیف کرده و ابراز امیدواری کرده است که به نتایج مثبت منجر شود.

کمیسیون اروپا گفته است که موضوع شناسایی مهاجران و صدور اسناد سفر برای بازگشت آنان به افغانستان نیز در دستور کار قرار داشته است.

سخنگوی این اتحادیه افزوده است که تمرکز اصلی بر افرادی بوده که مرتکب جرایم سنگین شده‌اند و تهدیدی برای امنیت به شمار می‌روند.

این نخستین بار است که مقام‌های طالبان در بروکسل با نمایندگان اتحادیه اروپا درباره مسائل مهاجرتی گفت‌وگو می‌کنند.

خبرگزاری فرانسه افزوده است که هیئت طالبان به ریاست عبدالقهار بلخی، سخنگوی وزارت امور خارجه طالبان، و با حضور نمایندگانی از وزارت داخله طالبان در این نشست شرکت کرده است.

اتحادیه اروپا تأکید کرده است که برگزاری این نشست به معنای به رسمیت شناختن طالبان نیست.

با این حال، این دیدار با واکنش تند نهادهای حقوق بشری مواجه شده است.

پیش از این ملاله یوسف‌زی، برنده جایزه صلح نوبل، با انتقاد از این اقدام گفته است که طالبان زنان و دختران را از زندگی عمومی حذف کرده‌اند و دعوت از آنان به بروکسل او را «عمیقاً نگران و آشفته» کرده است.

همزمان، سازمان عفو بین‌الملل در اعتراض به این نشست در برابر ساختمان کمیسیون اروپا تجمع اعتراضی برگزار کرد.

فرشته عباسی، پژوهشگر دیده‌بان حقوق بشر، نیز گفته است که کشورهای اروپایی با محکوم کردن نقض حقوق بشر توسط طالبان و در عین حال همکاری با آنان برای بازگرداندن مهاجران افغانستان، اعتبار خود را زیر سؤال می‌برند.

بلجیم، میزبان نهادهای اتحادیه اروپا، تأیید کرده است که پس از ارزیابی‌های امنیتی، برای اعضای هیئت طالبان ویزه یک‌روزه صادر کرده است.

این ویزه تنها برای خاک بلجیم اعتبار داشته و شامل حوزه شنگن نمی‌شود.

این مذاکرات در حالی برگزار شده که کشورهای اروپایی در سال‌های اخیر به دنبال اتخاذ سیاست‌های سختگیرانه‌تر مهاجرتی بوده‌اند.

بر اساس آمار اتحادیه اروپا، کشورهای عضو این اتحادیه بین سال‌های ۲۰۱۳ تا ۲۰۲۴ نزدیک به یک میلیون درخواست پناهندگی از شهروندان افغانستان دریافت کرده‌اند که حدود نیمی از آنها پذیرفته شده است.

گزارش‌ها نشان می‌دهد حدود ۲۰ کشور عضو اتحادیه اروپا خواهان بازگرداندن بخشی از مهاجران افغانستان فاقد حق اقامت هستند.

آلمان از سال ۲۰۲۴ تاکنون بیش از ۱۰۰ شهروند افغانستان دارای محکومیت کیفری را از طریق پروازهای چارتر به افغانستان بازگردانده و اتریش نیز اقدام مشابهی انجام داده است.

در مقابل، گروه‌های حقوق بشری هشدار داده‌اند که بازگرداندن مهاجران به افغانستان، در شرایطی که این کشور با بحران انسانی گسترده، فقر و ناامنی روبه‌رو است، می‌تواند جان افراد را در معرض خطر قرار دهد.

ایو گدی، مدیر دفتر نهادهای اروپایی عفو بین‌الملل، گفته است که تلاش برای اخراج افراد به افغانستان «غیرقابل قبول» است و اتحادیه اروپا نباید افراد را به کشوری بازگرداند که به گفته او، نسبت به گذشته نیز خطرناک‌تر شده است.