اعتراضهای سراسری ایران وارد دوازدهمین روز شده است. بر بنیاد گزارشها، معترضان و مأموران امنیتی در چندین شهر درگیر شده و رسانههای ایران از کشته شدن دو مأمور پولیس گزارش دادهاند.
در جنوبغرب این کشور، خبرگزاری فارس از کشته شدن دو مامور پولیس در شهر لردگان خبر داده است.
بنا بر این گزارش، افراد مسلح در جریان اعتراضها به نیروهای امنیتی شلیک کردهاند.
به دلیل محدودیتهای شدید رسانهای، امکان تایید مستقل این روایتها وجود ندارد، اما لردگان پیشتر نیز صحنه درگیریهای خونین بوده است.
تصویرهایی که در شبکههای اجتماعی همگانی شده نشان میدهند که در شهرهای مختلف، نیروهای امنیتی برای متفرق کردن جمعیت از گاز اشکآور و سلاح گرم استفاده کردهاند و در مقابل، شماری از معترضان با پرتاب سنگ مقاومت کردهاند.
بر بنیاد آمار نهادهای حقوق بشری خارج از ایران، دامنه اعتراضها اکنون تقریبا سراسر کشور را دربر گرفته است. گفته میشود دهها تن در جریان ناآرامیها جان خود را از دست دادهاند و هزاران تن نیز بازداشت شدهاند.
مقامهای رسمی ایران اما تنها مرگ چند تن از نیروهای امنیتی را تایید کردهاند.
جرقه این اعتراضها اواخر ماه دسمبر و پس از سقوط دوباره ارزش ایران زده شد، در شرایطی که تورم بالا، کاهش قدرت خرید و فشار تحریمها، زندگی روزمره بسیاری از شهروندان این کشور را دشوارتر از همیشه کرده است.
با پیوستن دانشجویان و قشرهای مختلف، شعارها بهتدریج از مطالبات اقتصادی فراتر رفت و مستقیما ساختار قدرت را هدف قرار داد.
در شهرهایی مانند قزوین، مشهد، آبادان و بندرعباس، شعارهایی علیه رهبر جمهوری اسلامی شنیده شده و در برخی تجمعها، نام خاندان پهلوی نیز به گوش رسیده است.
با این حال، از یکسو، دولت ایران اعلام کرده که دستور برخورد امنیتی با تجمعهای مسالمتآمیز صادر نشده،
و از سوی دیگر، قوه قضاییه هشدار داده که با آنچه «اغتشاش» خوانده میشود، برخورد سریع خواهد شد.
رهبر ایران نیز خواستار گفتگو با معترضان شده، اما همزمان بر مقابله با خشونت تاکید کرده است.
در سطح بینالمللی، اظهارات مقامهای امریکایی، از جمله تهدید به واکنش در صورت سرکوب خونین اعتراضها، واکنش تند تهران را در پی داشته است.
وزارت خارجه ایران این مواضع را بخشی از فشار همهجانبه ایالات متحده، از جنگ اقتصادی تا جنگ روانی، توصیف کرده است.
با این حال، ناظران میگویند این اعتراضها گستردهترین ناآرامیها از زمان خیزش ۲۰۲۲ پس از مرگ مهسا امینی است؛
اعتراضهایی که سرکوب آن، بنا بر گزارش نهادهای حقوق بشری، هزینه انسانی سنگینی برجای گذاشت.
