خبرگزاری اسوشیتد پرس به نقل از یک مقام امریکایی گزارش داده است که مذاکرهکنندگان ایالات متحده و ایران روز پنجشنبه برای تمدید ۶۰ روزه آتشبس در جنگ سهماهه میان دو کشور و آغاز دور تازهای از گفتوگوها درباره برنامه هستهای ایران، به یک توافق نخستین دست یافتهاند.
ایران تاکنون این توافق را تأیید نکرده است. با این حال، جیدی ونس، معاون رئیسجمهور امریکا، شام پنجشنبه وجود یک توافق اولیه را تأیید کرد، اما گفت هنوز مشخص نیست که دونالد ترمپ، رئیسجمهور امریکا، آن را تأیید خواهد کرد یا خیر.
ونس به خبرنگاران گفت: «دشوار است که بگوییم رئیسجمهور چه زمانی یا اصلاً این توافق را امضا خواهد کرد.»
او افزود: «هنوز بر سر چند عبارت و نکته زبانی میان دو طرف رفتوآمد وجود دارد.»
این توافق اولیه در حالی شکل گرفته است که آتشبس شکننده میان ایران و امریکا با چالشهایی روبهرو شده است. بر اساس گزارش فرماندهی مرکزی ایالات متحده، تازهترین تنش کمتر از یک روز پیش رخ داد؛ زمانی که کویت چند موشک شلیکشده از سوی ایران را رهگیری کرد.
تنگه هرمز از محورهای توافق
اسوشیتد پرس گزارش داده است که بر اساس این تفاهمنامه، ایران اجازه نخواهد داشت از کشتیها در تنگه هرمز عوارض دریافت کند و باید ظرف ۳۰ روز همه مینهای دریایی را از این آبراه راهبردی جمعآوری کند.
در جریان جنگ، ایران عملاً تنگه هرمز را که مسیر انتقال حدود یکپنجم نفت و گاز تجارتشده جهان است، مسدود کرده بود؛ اقدامی که باعث افزایش بهای نفت در بازارهای جهانی شد.
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری امریکا، گفته است که در صورت نهایی شدن توافق، قیمت نفت میتواند «به سرعت کاهش یابد.»
بر اساس این گزارش، در مقابل، امریکا بهتدریج محاصره دریایی بنادر ایران را کاهش خواهد داد و بخشی از تحریمها را نیز تعدیل خواهد کرد تا ایران بتواند نفت بیشتری صادر کند.
سرنوشت یورانیوم غنیشده همچنان مورد اختلاف است
به گزارش اسوشیتد پرس، یکی از نخستین موضوعات مورد مذاکره در دوره ۶۰ روزه آتشبس، سرنوشت ذخایر یورانیوم غنیشده ایران خواهد بود.
بر پایه آمار آژانس بینالمللی انرژی اتمی، ایران ۴۴۰.۹ کیلوگرم یورانیوم با غنای ۶۰ درصد در اختیار دارد؛ سطحی که تنها یک گام فنی با غنای ۹۰ درصد مورد نیاز برای تولید سلاح هستهای فاصله دارد.
جیدی ونس گفته است که مذاکرهکنندگان در تلاشاند چارچوب کلی درباره این ذخایر را مشخص کنند و جزئیات آن در گفتوگوهای بعدی نهایی شود.
او گفت اختلافها همچنان بر سر «ذخایر یورانیوم با غنای بالا» و «موضوع غنیسازی» ادامه دارد.
ایران تاکنون بهطور علنی با واگذاری این ذخایر موافقت نکرده است.
ادامه تنشهای منطقهای
اسوشیتد پرس مینویسد که ایران تأکید کرده هر توافقی باید شامل پایان عملیات نظامی اسرائیل علیه حزبالله لبنان نیز باشد.
در همین حال، تنشها در لبنان ادامه یافته است. بر اساس این گزارش، حملههای هوایی اسرائیل به حومه جنوبی بیروت و شهر صور در جنوب لبنان دستکم ۱۴ کشته برجای گذاشته است.
همزمان، کویت اعلام کرده که سامانههای دفاع هوایی این کشور چند موشک و پهپاد ورودی را رهگیری کردهاند. ایران نیز گفته است که در واکنش به حملات روزهای گذشته، یک پایگاه نظامی امریکا در یکی از کشورهای حوزه خلیج فارس را هدف قرار داده است، اما نام آن کشور را اعلام نکرده است.
اسوشیتد پرس افزوده است که جزئیات این توافق اولیه نخستین بار از سوی وبسایت خبری آکسیوس منتشر شده است.
