مرکز آزادی بیان در بیانیهای به مناسبت روز جهانی تلویزیون گفته است که فعالیت تلویزیونها در افغانستان تحت فشارهای شدید طالبان به «نفسهای آخر» رسیده و در یک سال گذشته، دستکم ۱۵ شبکه تلویزیونی به دستور مستقیم نهادها و مقامهای طالبان مسدود شدهاند.
این نها تأکید کرده که محدودیتها و سانسورهای گسترده، فعالیت رسانههای دیداری را به شدت تضعیف کرده و تهدیدی جدی برای آزادی بیان و اطلاعرسانی آزاد در کشور محسوب میشود.
مرکز آزادی بیان گفته است که طالبان علاوه بر نادیده گرفتن قوانین رسانهای و قانون حق دسترسی به اطلاعات، ۲۳ دستورالعمل جدید صادر کردهاند که بسیاری از آنها با قوانین موجود همخوانی ندارد و هدف اصلیشان محدود کردن فضای کاری رسانهها، به ویژه تلویزیونهاست.
به گفته این نهاد، با اعمال این دستورها کار زنان در تلویزیون ملی ممنوع شده و حضور آنان در نمایشنامهها و سریالها محدود شده است.
این نهاد افزوده که استفاده اجباری از ماسک برای زنان خبرنگار اعمال شده است، نشرات تلویزیونهای خارجی ممنوع شده و پخش زنده میزگردها و گفتوگوهای سیاسی نیز ممنوع است.
مرکز آزادی بیان با اشاره به محدودیتهای بر رسانه گفته آن که آنان دعوت از آگاهان سیاسی و پوشش ۰اعتراضات مدنی ممنوع کردند و رسانهها مجبور به معرفی طالبان به عنوان «حکومت افغانستان» شدهاند.
طبق بیانیه این نها محدودیتها از جمله ممنوعیت نشر تصاویر زنده جان در رسانهها، اکنون در ۲۳ ولایت افغانستان از جمله قندهار، هلمند، ننگرهار، بلخ، بدخشان، بامیان، پنجشیر، فاریاب و قندز عملی شده است.
در این بیانیه آمده است که نمونههای فشارهای مستقیم طالبان بر رسانهها، مسدود شدن تلویزیون شمشاد در ۲۵ میزان سال جاری است که به دستور استخبارات طالبان نشرات آن برای دو روز قطع شد. پوشش «نادرست جنگ اخیر میان افغانستان و پاکستان» بود.
نجیب اصیل، بنیانگذار و رئیس مرکز آزادی بیان با ابراز نگرانی گفته است که اگر روند فشارها و محدودیتها ادامه یابد، «احتمال جدی وجود دارد که در سال آینده فعالیت تمامی تلویزیونها در کشور به طور کامل متوقف شود».
مرکز آزادی بیان تأکید کرده که برخلاف ساختارهای قانونی، وزارت اطلاعات و فرهنگ، وزارت امر به معروف و نهی از منکر، فرماندهان محلی و بهویژه استخبارات طالبان نقش اصلی را در محدودسازی رسانهها دارند و کمیسیون رسیدگی به شکایات رسانهای عملاً کنار گذاشته شده است.
به گفته مرکز آزادی بیان، تلویزیون تنها وسیله سرگرمی نیست بلکه «ستون اساسی آزادی بیان و مشارکت مردم در سرنوشت سیاسی و اجتماعیشان» محسوب میشود و از خبرنگاران، مدیران رسانهها و نهادهای حامی رسانهها خواسته شده تا نگذارند این حق بنیادین مردم خاموش شود.
