شصتودومین دوره نشست امنیتی مونیخ روز جمعه در شهر مونیخ آغاز شد؛ نشستی سهروزه که با حضور مقامهای سیاسی، نظامی و امنیتی از حدود ۱۲۰ کشور جهان برگزار میشود و تمرکز اصلی آن بر جنگ اوکراین، بحران غزه، مساله ایران و آینده روابط فراآتلانتیک است.
این نشست با سخنرانی فریدریش مرتس، نخست وزیر آلمان، افتتاح میشود. او یکی از ۱۵ رئیس دولت یا حکومت از کشورهای اتحادیه اروپا است که در این نشست حضور دارند.
از دیگر چهرههای برجسته حاضر در این نشست میتوان به ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین، وانگ یی، وزیر امور خارجه چین، و مارکو روبیو، وزیر خارجه ایالات متحده اشاره کرد.
طبق برنامهریزی این نشست، هیئت بزرگی از اعضای کنگره امریکا نیز در این نشست شرکت کردهاند.
ولفگانگ ایشینگر، رئیس نشست، پیش از آغاز نشست گفت روابط دو سوی اقیانوس اطلس که از زمان تأسیس این نشست در سال ۱۹۶۳ «ستون فقرات» آن بوده، اکنون با «بحران قابل توجهی از اعتماد و اعتبار» روبهرو است.
او در عین حال حضور گسترده هیئت امریکایی در مونیخ را نشانه علاقه واشنگتن به این گفتوگوها دانست.
در نشست سال گذشته که چند هفته پس از آغاز دومین دوره ریاستجمهوری دونالد ترمپ برگزار شد، سخنرانی جی دی ونس درباره وضعیت دموکراسی در اروپا واکنشهای گستردهای در میان رهبران اروپایی برانگیخت.
در ماههای پس از آن، مجموعهای از مواضع و اقدامات از سوی دولت ترمپ علیه برخی متحدان اروپایی دنبال شد؛ از جمله تهدید به اعمال تعرفههای جدید در چارچوب اختلاف بر سر گرینلند، منطقهای نیمهخودمختار متعلق به دانمارک و عضو ناتو. این تهدید بعداً کنار گذاشته شد.
مارکو روبیو که ریاست هیئت امریکایی را بر عهده دارد، روز جمعه وارد مونیخ شد و قرار است صبح شنبه در این نشست سخنرانی کند.
او پیش از سفر به آلمان، اروپا را برای امریکا «بسیار مهم» توصیف کرد، اما افزود جهان وارد «عصر جدیدی در ژئوپلیتیک» شده و نیاز به بازنگری در نقش کشورها وجود دارد.
روبیو همچنین بر ضرورت پایان جنگ اوکراین تأکید کرد و گفت: «وحشتناک است. مردم رنج میکشند. سردترین زمان سال است… به همین دلیل است که ما بیش از یک سال است که سخت تلاش کردهایم تا این جنگ را به پایان برسانیم.»
قرار است او در حاشیه نشست با ولودیمیر زلنسکی دیدار کند.
به گفته مقامها، دیدارهایی نیز میان روبیو و مته فردریکسن، نخستوزیر دانمارک، و ینس-فردریک نیلسن، نخستوزیر گرینلند، برنامهریزی شده است.
در این نشست، رهبرانی چون امانوئل مکرون، رئیسجمهور فرانسه، کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، و اورسولا فون در لاین، رئیس کمیسیون اروپا نیز سخنرانی خواهند کرد.
در پی فشارهای واشنگتن، متحدان ناتو در یک سال گذشته با افزایش قابل توجه هزینههای دفاعی خود موافقت کردهاند.
مارک روته، دبیرکل ناتو، گفته است «تغییری در طرز فکر» رخ داده و اروپا نقش رهبری بیشتری را در این پیمان بر عهده گرفته است.
نشست امسال در حالی برگزار میشود که جهان با چالشهای امنیتی گستردهای روبهرو است و اختلافنظرها میان امریکا و برخی کشورهای اروپایی درباره ناتو، جنگ اوکراین و تحولات خاورمیانه افزایش یافته است.
این نشست تا روز یکشنبه ادامه خواهد داشت.
