سیانان گزارش داده است که قطع کامل اینترنت و شبکههای مخابراتی در افغانستان به مدت ۴۸ ساعت، این کشور را به انزوای کامل ارتباطی کشاند و زندگی روزمره میلیونها تن را مختل ساخت؛ اقدامی که به گفته کارشناسان، افغانستان را به دهه ۱۹۹۰ بازگرداند.
طبق این گزارش، با قطع اینترنت شهروندان افغانستان از برقراری هرگونه تماس داخلی و بینالمللی محروم شدند. خانوادهها، همکاران و دوستان در سراسر جهان از وضعیت عزیزانشان بیخبر ماندند و جامعه جهانی نسبت به فرو رفتن یک کشور کامل در تاریکی هشدار داد.
عبدالحمید، صراف ۳۷ ساله در کابل، به سیانان گفت:«به دلیل نداشتن اطلاع از نرخ ارز، حتی نتوانستم کار کنم. چهار ساعت وقت گذاشتم تا خودم را به بازار برسانم و قیمتها را بفهمم، اما روز بعد اصلاً مغازه را باز نکردم.»
هیواد وطندار، روزنامهنگار در کابل، گفته است:«بزرگترین ناامیدی این بود که مردم فکر میکردند افغانستان دوباره وارد جنگ شده است. همه شوکه بودند، مثل اینکه روحشان از بدنشان خارج شده باشد.»
کارشناسان هشدار دادهاند که چنین اقداماتی میتواند جامعه افغانستان را دوباره به دهه ۱۹۹۰ برگرداند.
سحر فطرت از سازمان دیدهبان حقوق بشر به سیانان گفت:
«دو روز آفلاین بودن مثل این بود که سی سال پیش در افغانستان زندگی کنیم. دختران جوان به من نوشتند که اینترنت تنها چیزی است که وضعیت آنها را کمی متفاوت از زندان میکند.»
برای بسیاری از زنان و دختران افغانستان، اینترنت تنها راه ارتباطی و آموزشی باقی مانده است. پس از ممنوعیت تحصیل دختران بالاتر از صنف ششم از سوی طالبان، صدها نهاد آموزشی آنلاین از طریق واتساپ و پلتفرمهای دیجیتال شکل گرفت.
مطیع امین، بنیانگذار یکی از این شبکهها، گفت:«ما در تمام ۳۴ ولایت افغانستان دانشجو داریم. وقتی اینترنت قطع شد، درخواستها ناگهان به شدت کاهش یافت. هیچ ولایتی نبود که از این بحران آسیب ندیده باشد.»
در همین حال، سازمان «نتبلاکس» اعلام کرد که قطعی کامل اینترنت بیش از ۴۳ میلیون تن را تحت تأثیر قرار داد و آن را «خاموشی مطلق» توصیف کرد.
ملل متحد، دیدهبان حقوق بشر و عفو بینالملل خواستار لغو فوری این تصمیم شدند. ریچارد بنت، گزارشگر ویژه ملل متحد در امور حقوق بشر برای افغانستان، هشدار داد:
«این اختلال میتواند اقتصاد شکننده افغانستان را فرو بپاشاند و پیامدهای حقوق بشری گستردهای داشته باشد.»
زلمی خلیلزاد، نماینده پیشین ایالات متحده در افغانستان، نیز در پیامی در شبکه اکس نوشت که حتی شماری از وزیران طالبان از این تصمیم شوکه شدهاند و رهبری این گروه احتمالاً پیامدهای اقتصادی و سیاسی آن را درک نکرده است.
حمیده امان، مدیر رادیو بیگم، گفت که این قطعی همه رادیوهای محلی را خاموش کرد و تنها بیگم تیوی از طریق ماهواره از پاریس به فعالیت ادامه داد. او افزود:«تلویزیون ماهوارهای اکنون تنها پنجره افغانستان به جهان است.»
با وصل شدن اینترنت پس از دو روز، موجی از شادی در کابل و دیگر شهرها دیده شد. سمیرا، دانشجوی ۱۹ ساله، گفت:
«وقتی تلفنها دوباره روشن شدند، همه لبخند میزدند و پیامها را چک میکردند.»
اما این شادی همراه با خشم و بیاعتمادی بود. فوزیه رحیمی، مادر خانهدار در کابل که دخترانش در امریکا زندگی میکنند، گفت:
«وقتی صدای دخترم را بعد از سه روز در واتساپ شنیدم، گریهام گرفت. اما هنوز نمیفهمم چرا طالبان باید چنین حقی را از ما بگیرند.»
