زنان

دیدبان حقوق بشر: بازداشت‌های اخیر «حمله بی‌رحمانه طالبان» به استقلال زنان است

عکس از محتسبان امر به معروف طالبان. آرشیف

دیدبان حقوق بشر می‌گوید که اخیراً طالبان ده‌ها زن و دختر را در کابل، پایتخت افغانستان، به اتهام «نقض قوانین پوشش مورد طالبان» بازداشت کرده‌اند که این موج دستگیری‌ها، ادامه‌ «حمله‌ بی‌رحمانه‌ طالبان» به استقلال زنان است.

این نهاد در گزارشی گفته است که این اقدام‌های طالبان باعث «ترس و ارعاب» زنان و دختران در سراسر افغانستان می‌شود.

در این گزارش آمده است که این بازداشت‌ها، اجرای «حکم ظالمانه‌ فحشا و منکرات» طالبان در اگست ۲۰۲۴ میلادی را که زنان را ملزم به پوشاندن کامل بدن، از جمله صورت، در ملاء عام ساخته است، تشدید می‌کند.

یکی از زنان با نام مستعار «ساران» به این نهاد گفته است: «در حال حاضر چیزی به نام بدحجابی در افغانستان وجود ندارد. اما مهم نیست طالبان چه میزان محدودیت ایجاد کنند، زنان و دختران همچنان به بیرون از منزل می‌روند و مد و رنگ به حجاب خود اضافه می‌کنند. به نظر می‌رسد این مشکل واقعی طالبان است.»

دیدبان حقوق بشر می‌گوید که ارزیابی سارا هم غم‌انگیز و هم امیدوارکننده است. این موضوع ستم طاقت‌فرسایی را که زنان و دختران تحت حاکمیت طالبان با آن مواجه هستند، توصیف می‌کند؛ اما همچنین روش‌های ظریف مقاومت زنان و دختران در زندگی روزمره، چانه‌زنی با مردسالاری و ادعای نوعی عاملیت و مالکیت را برجسته می‌کند.

به باور این نهاد، طالبان با اعمال سلطه و تلاش برای تقویت قدرت مردسالارانه از طریق کنترول بدن و هویت زنان، به عنوان یک مرجع اخلاقی جنسیتی در افغانستان عمل می‌کنند و به دنبال بیرون راندن هرچه بیش‌تر زنان و دختران از زندگی عمومی هستند.

این بخشی از یک ساختار بزرگتری است که مدافعان حقوق زنان افغانستان و کارشناسان سازمان ملل آن را «اپارتاید جنسیتی» می‌نامند. این نهاد تاکید می‌کند که زنان با محرومیت از اشتغال، آموزش و آزادی رفت و آمد، مجبور به ماندن در خانه شده‌اند. هر بار که زنان راهی برای چانه‌زنی با این قوانین زن‌ستیزانه پیدا می‌کنند، طالبان سخت‌تر «سرکوب» می‌کنند.

در این گزارش افزوده شده که طالبان با بازداشت زنان و دختران به اتهام «بدحجابی»، خشونت جسمی و روانی را اعمال می‌کنند و هدفشان حذف سیستماتیک استقلال زنان و اطاعت کامل زنان است.

ناهید، خواهر «سارا» نام مستعار، گفته است: «مهم نیست مقام‌ها از چه تاکتیک‌ها یا قدرتی استفاده کنند، ما هنوز راه‌هایی برای بیرون رفتن پیدا خواهیم کرد. ما نمی‌توانیم در خانه زندانی شویم.»

دیدبان حقوق بشر می‌افزاید که با تشدید سوءاستفاده‌های طالبان، جامعه بین‌المللی اغلب با سکوت یا حتی گام‌های مضر برای عادی‌سازی این سوءاستفاده‌ها، مانند تصمیم اخیر روسیه برای تبدیل شدن به تنها کشوری که طالبان را به رسمیت می‌شناسد، واکنش نشان داده است.

به گفته این نهاد، هر کشوری که به زنان، دختران و حقوق آنان اهمیت می‌دهد، باید بیش‌تر در کنار زنان افغانستان بایستد، از جمله حمایت از درخواست آنان برای ایجاد یک جنایت بین‌المللی «اپارتاید جنسیتی».