شماری از شهروندان کشور از نماینده ویژه جدید دبیرکل سازمان ملل متحد برای افغانستان میخواهند که رسیدگی به وضعیت حقوق بشر، بهویژه حقوق زنان و دختران، را در اولویت کاری خود قرار دهد.
شماری از زنان و دختران نیز میگویند که نماینده جدید باید برای بازگشایی مکتبهای دختران و فراهم شدن زمینه کار زنان، نقش فعالتری ایفا کند.
این درخواستها در حالی مطرح میشوند که بر بنیاد خبر اختصاصی آمو به نقل از دو منبع در نیویارک، رباب فاطمه، دیپلومات بنگلادیشی، به عنوان نماینده ویژه دبیرکل سازمان ملل متحد در افغانستان تعیین شده است.
هیئت معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما) در نزدیک به پنج سال حاکمیت طالبان، افزون بر هماهنگی فعالیت نهادهای سازمان ملل در زمینه رسیدگی به بحران بشردوستانه، از وضعیت افغانستان نیز گزارشدهی کرده و نشستهای مانند روند دوحه را به پیش برده است.
روند دوحه، مجموعهای از گفتوگوهای جامعه جهانی با طالبان است که اکنون بر دو محور مبارزه با مواد مخدر و چالشهای بانکی، زیر نظر یوناما دنبال میشود. با این حال، عملکرد این نهاد در زمینه کمک به حلوفصل سیاسی بحران افغانستان و رسیدگی به وضعیت حقوق بشر، با انتقادهایی روبهرو بوده است.
محبالله تایب، مسئول حقوق بشر نمایندگی دایمی افغانستان در ژنیو، میگوید: «مساله آوردن مشروعیت را با مساعی به خرچ دادن در قسمتی که افغانستان دارای نظام شود که اول مشروعیت ملی کسب کند و بعد مشروعیت بینالمللی و من فکر میکنم که اگر نماینده سرمنشی ملل متحد در این قسمت برای کشاندن جناحهای مختلف سیاسی، به شمول گروه حاکم، مساعی به خرچ دهد، سلسله مشکلاتی که مردم دارند به خوبی حل خواهد شد.»
یوناما بارها از محدودیتها و مداخله طالبان در روند ارائه کمکهای بشردوستانه انتقاد کرده است.
افزون بر این، هرچند منشور سازمان ملل متحد بر برخورداری از آزادیهای بنیادی، بدون تبعیض بر اساس جنسیت، تأکید میکند، اما کارکنان زن سازمان ملل در افغانستان همچنان از حضور در دفترهای کاری منع شدهاند و یوناما تاکنون نتوانسته این مشکل را برطرف کند.
شفیقالله سیغانی، آگاه مسائل سیاسی، میگوید: «روی موارد جدی نقض حقوق بشر و محدودیتهایی که در داخل افغانستان وجود دارد به صورت اساسی، با جزییات و مستند گزارش شود و امیدواری است نماینده جدید، نمایندگی درست و واقعی مندرج در منشور ملل متحد را عملی کند.»
دبیرکل سازمان ملل متحد بهتازگی رباب فاطمه، دیپلومات بنگلادیشی با بیش از ۳۰ سال تجربه دیپلوماتیک، را به عنوان نماینده ویژه خود در افغانستان معرفی کرده است.
اکنون برخی از شهروندان از رئیس جدید یوناما انتظار دارند که برای تأمین حقوق زنان و دختران، حمایت از حقوق بشر و پیگیری مطالبات شهروندان افغانستان، تلاش بیشتری انجام دهد.
یکی از باشندگان کابل میگوید: «خواست ما از نماینده جدید همین است که برای تأمین صلح، حمایت از حقوق بشر، رساندن کمکهای بشردوستانه و ایجاد زمینه کار و تحصیل برای زنان تلاش کند و صدای ما را به جامعه جهانی برساند.»
در ۲۵ جوزای سال روان، شورای امنیت سازمان ملل متحد مأموریت هیئت معاونت این سازمان در افغانستان (یوناما) را برای یک سال دیگر تمدید کرد.
در قطعنامه شورای امنیت، هفت محور کلیدی برای ادامه مأموریت یوناما در افغانستان تعیین شده است. تمدید مأموریت این نهاد برای یک سال، ارائه گزارش دبیرکل سازمان ملل هر سه ماه یکبار درباره وضعیت افغانستان، بازنگری راهبردی مأموریت یوناما از سوی دبیرکل و نیز ایفای نقش ارتباطی و میانجیگری برای تسهیل گفتوگو میان مقامهای ذیربط، کشورهای منطقه، جامعه جهانی و جامعه مدنی، از مهمترین موارد این قطعنامه به شمار میرود.
