وزارت امور خارجه روسیه در تازهترین ارزیابی خود از وضعیت نظامی–سیاسی افغانستان گفته است که شمار جنگجویان وابسته به سازمانهای هراسافکن بینالمللی در این کشور بین ۲۰ تا ۲۳ هزار تن برآورد میشود و بیش از نیمی از آنان شهروندان خارجیاند.
در این گزارش تأکید شده که وضعیت نظامی–سیاسی افغانستان همچنان پیچیده باقی مانده و این امر عمدتاً ناشی از فعالیت شبکههای پنهانی هراسافکن است.
بر اساس گزارش منتشرشده از سوی وزارت امور خارجه فدراسیون روسیه، عواملی چون وضعیت دشوار اجتماعی–اقتصادی مردم، رویدادهای طبیعی و سیاست طالبان در نابودی کشتزارهای کوکنار بدون فراهمکردن بدیلهای اقتصادی سودآور نیز میتواند به بیثباتی اوضاع اجتماعی و سیاسی دامن بزند.
در این گزارش آمده است که بزرگترین گروههای هراسافکن فعال در افغانستان عبارتاند از: شاخه خراسان داعش با حدود سه هزار تن، تحریک طالبان پاکستان با پنج تا هفت هزار تن، القاعده با ۴۰۰ تا ۱۵۰۰ تن، جنبش اسلامی ترکستان شرقی با ۳۰۰ تا ۱۲۰۰ تن، جنبش اسلامی ازبیکستان (که به حزب اسلامی ترکستان تغییر نام داده) با ۱۵۰ تا ۵۰۰ تن و جماعت انصارالله با ۱۵۰ تا ۲۵۰ تن.
به گفته وزارت خارجه روسیه، تنها گروهی که به طور مستقیم علیه طالبان فعالیت میکند، شاخه خراسان داعش است که در کشور اردوگاههای آموزشی، پایگاههای عملیاتی و شبکه «هستههای خفته» دارد. این گروه عمدتاً در شرق، شمال و شمالشرق افغانستان مستقر است و در چشمانداز دورتر، هدف خود را گسترش نفوذ به آسیای میانه و ایجاد «خلافت اسلامی» عنوان کرده است.
در گزارش آمده است که با وجود ادامه حملهها، از نظر گستره و شدت عملیات، این شبکهها توانایی تصرف حتی مناطق دورافتاده کشور را ندارند و تهدید جدی برای بقای حکومت به شمار نمیروند. با این حال، تأکید شده که پیامدهای تبلیغاتی و اعتباری این حملهها میتواند برای طالبان زیانبار باشد.
همچنین گفته شده است که طالبان در ماههای اخیر عملیاتهایی را برای شناسایی و خنثیسازی هستههای داعش انجام دادهاند و شمار حملهها کاهش یافته است.
در بخش مواد مخدر، وزارت امور خارجه روسیه میگوید افغانستان همچنان کشور تولیدکننده مواد مخدر باقی مانده، هرچند کشت کوکنار در سال ۲۰۲۲ و کشت شاهدانه در سال ۲۰۲۳ از سوی طالبان ممنوع اعلام شده است.
در این گزارش به نقل از نهاد مبارزه با مواد مخدر و جرایم ملل متحد گفته شده سطح زیر کشت کوکنار در سال ۲۰۲۵ نسبت به سال ۲۰۲۴ بیست درصد کاهش یافته و از ۱۲ هزار و ۸۰۰ هکتار به ۱۰ هزار و ۲۰۰ هکتار رسیده است.
این رقم در مقایسه با سال ۲۰۲۲ ـ پیش از اعلام ممنوعیت کشت ـ که حدود ۲۳۲ هزار هکتار گزارش شده بود، بهمراتب پایینتر است.
بر اساس این دادهها، تولید تریاک در سال ۲۰۲۵ به ۲۹۶ تُن رسیده که ۳۲ درصد کمتر از سال پیش از آن است.
همچنین از سال ۲۰۲۴ مرکز اصلی کشت از ولایتهای جنوبغربی به شمالشرق کشور، بهویژه بدخشان، منتقل شده و اکنون بیش از نیمی از تریاک افغانستان در این منطقه تولید میشود.
در گزارش آمده است که قیمت هر کیلوگرام تریاک در سال ۲۰۲۵ به ۵۷۰ دالر کاهش یافته که نسبت به ۷۸۰ دالر در سال ۲۰۲۴، ۲۷ درصد کمتر است؛ با این حال این رقم هنوز چند برابر سطح قیمتها در سال ۲۰۲۲ باقی مانده است.
براساس گزارش درآمد دهقانان از فروش تریاک نیز از ۲۶۰ میلیون دالر در سال ۲۰۲۴ به ۱۳۴ میلیون دالر در سال ۲۰۲۵ کاهش یافته، در حالی که پیش از ممنوعیت در سال ۲۰۲۲ این درآمد حدود یک میلیارد و ۳۶۰ میلیون دالر عنوان شده بود.
در کنار کاهش تولید مواد مخدر سنتی، گزارش نسبت به گسترش مواد مخدر صنعتی ابراز نگرانی میکند. بر اساس آمار دفتر مبارزه با مواد مخدر و جرایم سازمان ملل متحد، تا پایان سال ۲۰۲۴ میزان کشفیات متامفتامین در افغانستان و کشورهای همجوار نسبت به سهماهه سوم سال ۲۰۲۳ حدود ۵۰ درصد افزایش یافته و این ماده اکنون بیشترین ماده مخدر ضبطشده با منشأ افغانستان در خارج از کشور به شمار میرود.
در بخشی از گزارش گفته شده که مخالفان مسلح طالبان از نظر شمار نیرو اندک، پراکنده و فاقد هماهنگیاند و تهدید جدی برای اداره کنونی محسوب نمیشوند.
