نهاد حمایتکننده رسانههای آزاد افغانستان یا نی در تبعید به مناسبت «روز جهانی آزادی مطبوعات» گفته است که «هیچ آزادیی، بهشمول آزادی بیان» در افغانستان وجود ندارد و رسانههای داخلی به «بلندگوی تروریزم و دهشتافکنی» تبدیل شدهاند.
این نهاد در بیانیهای گفته است که کارمندان و خبرنگاران رسانههای داخلی در «نهایت مجبوریت» توجیهکننده فعالیتهای «دهشتافکنی» طالبان شدهاند، «اخبار جعلی» در راس سرویسهای خبری رسانههای داخل افغانستان قرار گرفته و آنچه به عنوان خبر نیاز روزمره مردم و بازگوکننده وضعیت مردم است، در این رسانهها راه ندارند.
نی در تبیعید مدعی است که رسانههای داخلی زیر حاکمیت طالبان از «سرکوب» مردم در ننگرهار، کنر، پنجشیر و یا اندراب و بلخ و کاپیسا نمیتوانند خبر تهیه و نشر کنند، در عوض از ملاقاتهای رهبر غایب طالبان و مقامهای طالبان «با آب و تاب» خبر میدهند.
در بیانیه این نهاد آمده است: «مسئولان تعدادی از رسانهها در {داخل} افغانستان به اجبار و اکراه از آزادی بیبدیل در افغانستان سخن میگویند، درحالی که نام رهبر طالبان را بدون پیشوند امیرالمومنین و پسوند حفظ الله گرفته نمیتوانند. ازهیچ مقام طالب در رسانه مگر با ذکر پیشوندهای چون عالیقدر، خلیفه، عالیجناب، مولوی و ملا نام گرفته نمیشود؟»
به باور نی در تبعید، طالبان، از افراد عادی شان تا مسئولان نهادهای تحت حاکمیت شان، هرکدام میتوانند از رسانهها به نفع خود استفاده کرده و یا کارمندان رسانهها را مورد پرسش و جزا قرار دهند.
این نهاد افزوده که روز جهانی آزادی مطبوعات که پنج سال قبل و سالهای متمادی قبل از آن در افغانستان با شأن و حرمت بزرگداشت میشد، حالا نه دیگر معنایی دارد و نه دیگر در قاموس طالبان شأنی و حرمتی به آن تعریف شده است.
نی در تبعید خاطرنشان ساخته، ضمن اینکه به خبرنگارانی که در افغانستان در این شرایط، «تنها در نهادی به نام رسانه کار میکنند نه کار رسانهای»، حرمت میگذارد، اما افزوده است: «در نهایت سرخوردگی، بیان میدارد که جهانیان باید به ژرفای وضعیت در افغانستان توجه کنند و فریب ظاهر پر از خدعه شعارهای طالبان و تصویر جامعهای که آنها بهغلط در خور قرائت دیگران میدهند را نخورند.»
بیانیه این نهاد میافزاید که طالبان در پنج سال اخیر و پس از برگشت شان در قدرت، «صدها» خبرنگار و کارمند رسانه را زندانی کرده و از سویی در برابر صدها کارمند رسانه و خبرنگار از خشونت و اعمال غیرانسانی استفاده کردهاند. به باور این نهاد، این در حالی است که «هیچ فردی» در میان طالبان در برابر چنین اعمال غیرانسانی پاسخگو نبوده است.
در بیانیه افزوده شده است: «طالبان همچنان با صدور دهها فرمان و حکم، به محدودیت آزادی رسانه و اهانت ارزشهای حقوق بشری از جمله آزادی بیان دست زدهاند.»
یکشنبه، سوم می، برابر با روز جهانی آزادی مطبوعات است. این روز توسط ملل متحد و یونسکو برای بزرگداشت آزادی رسانهها، حمایت از خبرنگاران در برابر تهدیدها و یادآوری وظیفه دولتها برای احترام به آزادی بیان بر اساس ماده ۱۹ اعلامیه جهانی حقوق بشر، نامگذاری شده است.
هدف از این روز، ارزیابی وضعیت آزادی رسانهها در جهان، دفاع از استقلال رسانهها و ادای احترام به خبرنگارانی عنوان شده است که جان خود را در مسیر اطلاع رسانی از دست دادهاند.
این روز در افغانستان در حالی فرا رسیده که طالبان پس از بازگشت دوباره به قدرت، سانسور شدیدی بر رسانهها و فعالیت آزاد خبرنگاران وضع کرده و در طی نزدیک به پنج سال گذشته، دهها خبرنگار و کارمند رسانهای به دلیل فعالیتهای حرفهای بازداشت و زندانی نیز شدهاند.
در حال حاضر چهار خبرنگار، از جمله بشیر هاتف، شکیب نظری، حمید فرهادی و ابوذر صارم، همچنان در زندان طالبان به سر میبرند.
مرکز خبرنگاران افغانستان به مناسبت این روز در گزارشی گفت که در یک سال گذشته، دستکم ۱۵۰ مورد نقض آزادی رسانهها و حقوق خبرنگاران در کشور را ثبت کرده است.
