سیاست

پژوهش تازه از مکان‌‌های بودوباش رهبر طالبان در قندهار پرده برداشته است

عکس از هبت‌الله آخندزاده رهبر طالبان. آرشیف

یک پژوهش تازه از سوی نهاد پژوهشی «اینتل فوکس» در برلین که بر اساس منابع باز تهیه شده از چندین مکان به‌شدت محافظت‌شده در قندهار پرده برداشته که گمان می‌رود به‌عنوان مکان بود‌وباش، برگزاری نشست‌ها و مرکزهای عملیاتی برای رهبر طالبان به کار گرفته می‌شوند.

در این پژوهش از چهار مکان اصلی به‌شمول قصر مندیگک، قصر اتل و دفتر والی طالبان در قندهار نام گرفته شده است.

این پژوهش با به‌کارگیری از تصاویر ماهواره‌ای، ابزارهای موقعیت‌یابی (جیولوکیشن) و گزارش‌های رسانه‌های محلی، مسیرهای احتمالی رفت‌وآمد هبت‌الله آخندزاده را در چهار محل اصلی ردگیری کرده است.

قصر مندیگک

بر اساس این پژوهش، این قصر تاریخی که در دهه ۱۹۹۰ دفتر ملا عمر، بنیان‌گذار طالبان، بود، اکنون به یکی از مهم‌ترین مکان‌های رفت‌وآمد رهبران ارشد طالبان تبدیل شده است.

در پژوهش آمده که تصاویر ماهواره‌ای نشان می‌دهد که این محل به‌طور قابل توجهی از نظر امنیتی تقویت شده و دارای ساختمان‌های بزرگ، نقاط بازرسی متعدد و دیوارهای محافظ است.

قصر مندیگک در سال ۲۰۱۸ نیز صحنه ترور جنرال عبدالرازق، فرمانده وقت پولیس قندهار بود.

مجتمع ناشناس

در پژوهش آمده که این مجتمع در شمال شرق قندهار، در نزدیکی منطقه عینو مینه، واقع شده و حدود ۱۴۰ هزار مترمربع مساحت دارد. ساخت‌وسازهای آن پس از سال ۲۰۲۱ آغاز شده و به نظر می‌رسد که برای اقامت درازمدت طراحی شده باشد.

بر بنیاد این پژوهش، وجود موترهای نظامی، برج‌های دیده‌بانی، مزرعه‌های کشاورزی و ورودی‌های محافظت‌شده نشان می‌دهد که این مکان احتمالاً یکی از اقامتگاه‌های رهبر طالبان است.

قصر اتل در عینو مینه

در پژوهش همچنین آمده که این مهمانخانه امنیتی در منطقه مدرن عینو مینه موقعیت دارد و پیش‌تر به جنرال عبدالرازق تعلق داشت.

تصاویر جدید ماهواره‌ای از سال ۲۰۲۵ نشان می‌دهد که در اطراف آن موانع جدید ایجاد شده و دسترسی به آن محدود شده است. بر اساس این گزارش، محمود شاه حبیبی، شهروند افغان–امریکایی که از سال ۲۰۲۲ ناپدید شده، در همین مکان بازداشت است؛ موضوعی که طالبان رد کرده‌اند.

دفتر والی طالبان در قندهار

در این پژوهش آمده که ساختمان ولایت قندهار نیز یکی از مکان‌هایی است که به‌شدت محافظت می‌شود و در مواردی توسط آخندزاده بازدید شده، هرچند گزارش‌ها نشان می‌دهد که این بازدیدها نادر است.

در پژوهش آمده که از ماه سپتامبر ۲۰۲۴ به این‌سو، تدابیر امنیتی در قندهار به دنبال انتشار گزارش‌هایی از سوی دیوان کیفری بین‌المللی مبنی بر صدور حکم بازداشت در برابر مقام‌های طالبان به دلیل نقض حقوق بشر، به‌ویژه علیه زنان، تشدید یافته است.

بر بنیاد این پژوهش، طالبان در پاسخ به این تهدیدها یک واحد ویژه به‌نام «قطعه خاص امیرالمؤمنین» را ایجاد کرده‌اند که وظیفه محافظت از رهبرشان را دارد. این قطعه حدود ۱۰۰ تا ۱۴۰ نیروی مسلح دارد و مجهز به خودروهای هاموی امریکایی، سلاح‌های سنگین و موتورسیکلت‌های شناسایی است.

در گزارش آمده که این واحد نخبه که فرماندهی آن را عبدالواحد طالب، رئیس پولیس قندهار، بر عهده دارد. بسیاری از اعضای آن به تفنگ‌های ام ۴ ساخت ایالات متحده مجهز بوده و در کاروان‌هایی از وسایط نقلیه‌ تویوتا هایلکس و لندکروزر جابجا می‌شوند.

تحلیل تصویری این واحد نشان می‌دهد که دست‌کم یکی از وسایط به سلاح ضد هوایی مجهز است و سایر وسایط با راکت‌انداز یا سلاح‌های سنگین تجهیز شده‌اند. این نیرو همچنان از موترسایکل‌ها برای حرکت سریع در مناطق شهری استفاده می‌کند.

در گزارش آمده که بر پایه تحلیل‌های انجام‌شده، به نظر می‌رسد که هبت‌الله آخندزاده به صورت دوره‌ای بین این مجتمع‌های امنیتی جابجا می‌شود، اما نبود اطلاعات میدانی و منابع انسانی مانع از تأیید زمان دقیق حضور او در این مکان‌ها می‌شود. همچنین احتمال داده می‌شود که او در مواقع حساس یا تهدیدهای امنیتی، به مکان‌های مخفی یا زیرزمینی منتقل شود.

این گزارش، با استناد کامل به داده‌های منابع باز، بدون حمایت نهادهای رسمی و به‌طور مستقل تهیه شده است.

در این گزارش آمده است: «ابهام در مورد محل اقامت هبت‌الله آخندزاده نشان‌دهنده‌ی نگرانی‌های عمیق امنیتی درونی طالبان و نقش پایدار قندهار به‌عنوان مرکز تصمیم‌گیری در ساختار قدرت این گروه است.»