زنان

دیده‌بان حقوق بشر: زنان افغانستان خواهان شناسایی اپارتاید جنسیتی به‌عنوان جنایت علیه بشریت شدند

عکس از زنان معترض افغانستان. آرشیف

دیده‌بان حقوق بشر گزارش داده است که مدافعان حقوق زنان افغانستان از کشورهای عضو سازمان ملل خواسته‌اند اپارتاید جنسیتی را به‌عنوان «جنایت علیه بشریت» در حقوق بین‌الملل به رسمیت بشناسند.

این درخواست در حالی مطرح می‌شود که پیش‌نویس معاهده جنایات علیه بشریت در مجمع عمومی سازمان ملل در حال مذاکره است.

براساس گزارش دیده‌بان حقوق بشر تاکنون یازده کشور آمادگی خود را برای بحث روی گنجاندن اپارتاید جنسیتی در این سند اعلام کرده‌اند و شماری از کشورها نیز به‌طور غیرعلنی حمایت کرده‌اند.

فعالان افغانستان تأکید می‌کنند که این اقدام راه‌حل فوری برای زنان افغانستان نیست. اما آغاز روند می‌تواند پیامی روشن به طالبان و سایر حکومت‌ها بفرستد که نقض حقوق زنان بی‌پاسخ نخواهد ماند.

مدافعان حقوق زنان سه خواست اصلی دارند:
۱. مشارکت امن و برابر زنان در تصمیم‌گیری‌های مربوط به آینده افغانستان؛
۲. عدم به‌رسمیت‌شناسی طالبان به‌عنوان حکومت مشروع؛
۳. پاسخگو ساختن طالبان در برابر نقض حقوق زنان و دختران.

کارشناسان هشدار می‌دهند که روند معاهده حداقل چهار سال طول می‌کشد و ممکن است بیشتر شود یا حتی بی‌نتیجه بماند. همچنین، در صورت تصویب، این قانون به گذشته تطبیق نخواهد شد.

با این وجود، کمپین علیه اپارتاید جنسیتی حمایت گسترده‌ای در سطح بین‌المللی به‌دست آورده است. آزاد‌ه راز محمد، وکیل از افغانستان، در نشست شورای امنیت سازمان ملل در ماه مارچ ۲۰۲۵ گفت: «هیچ اصطلاحی بهتر از آپارتاید جنسیتی نمی‌تواند جنایات طالبان علیه زنان و دختران افغانستان را توضیح دهد.»

دیده‌بان حقوق بشر می‌گوید به رسمیت شناختن اپارتاید جنسیتی به‌عنوان جرم بین‌المللی می‌تواند برای زنان و دختران افغانستان امید به عدالت در آینده را زنده نگه دارد.