ریچارد بنت، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل برای افغانستان، با استقبال از برگزاری دادگاه مردمی زنان افغانستان گفت که عدالت میتواند اشکال گوناگون داشته باشد، اما باید قربانیمحور، جامع و متمرکز بر بازماندگان باشد. او هشدار داد که در شرایطی که زنان و دختران افغانستان با ستم نظاممند روبهرو هستند، جامعه جهانی نباید به «عادیسازی جنایات» طالبان تن دهد.
این اظهارات در آستانه آغاز به کار «دادگاه مردمی زنان افغانستان» مطرح شده است؛ ابتکاری به رهبری ائتلافی از نهادهای جامعه مدنی افغانستان که بهطور مستقل و پیش از جلسه رسمی دادگاه دائمی مردمی در مادرید اسپانیا، به بررسی جنایات طالبان علیه زنان و دختران میپردازد.
این دادگاه که جلسات آن از ۸ اکتوبر ۲۰۲۵ در مادرید برگزار خواهد شد، بستری است برای بازگو کردن شهادتهای بازماندگان و ثبت مدارک نقض حقوق بشر، بهویژه آزار و اذیت جنسیتی.
در جریان این روند، چهار دادستان افغانستان با پشتیبانی یک تیم شواهد و کارشناسان بینالمللی، کیفرخواستی را آماده میکنند که به دادگاه ارائه خواهد شد.
بنت تأکید کرده که استفاده از رویکرد «همه ابزارها» برای دستیابی به عدالت، بهویژه برای زنان افغانستان که از آموزش، کار و مشارکت اجتماعی محروم شدهاند، یک ضرورت است.
او تأکید کرد: «تجربه زنان باید در محور عدالت قرار گیرد، نه در حاشیه آن.»
در همین حال، دادگاه دائمی مردمی با همکاری کانون وکلای مادرید، اعلام کرده است که پس از شنیدن شهادتها، بیانیه اولیه قضات در ۱۰ اکتوبر منتشر خواهد شد و حکم نهایی تا پایان سال جاری میلادی صادر میشود.
بنت با هشدار نسبت به خطر فراموشی زنان افغانستان در سایه روندهای دیپلماتیک، تصریح کرد: «دادگاه مردمی زنان افغانستان کاری خواهد کرد که جهان به زنان و دختران افغان گوش فرا دهد.»
او همچنین از صدور احکام بازداشت دادگاه بینالمللی کیفری علیه برخی رهبران طالبان به اتهام ارتکاب جنایت علیه بشریت استقبال کرده، اما تأکید کرده است که این گام بهتنهایی کافی نیست و باید با اقداماتی مکمل همراه شود.
