کتاب شعر «کلمه در تبعید» اثر سمیه رامش، شاعر و نویسنده افغانستان، در پنجمین دوره جشنواره فمینیستی «جو بوک فستیوال» در ایتالیا بهگونه رسمی معرفی و مورد تقدیر قرار گرفت.
این مجموعه، بهعنوان نخستین اثر شعر زنان افغانستان که به زبان ایتالیایی ترجمه و در این کشور منتشر شده است، واکنش گسترده و استقبال گرم شرکتکنندگان و رسانههای فرهنگی ایتالیا را برانگیخت.
در نشست ویژه معرفی این کتاب، شماری از چهرههای سرشناس سیاسی، فرهنگی و رسانهای ایتالیا حضور داشتند؛ از آن جمله میتوان به استفانیا پتزوپانه، عضو هیئت رهبری حزب دموکرات و نماینده پیشین پارلمان ایتالیا، معاون شهردار شهر کارسولی، مدیر انتشارات «از همه جای دنیا» و الینورا دناردیس، فمینیست و خبرنگار برجسته ایتالیایی، اشاره کرد.
استفانیا پتزوپانه در سخنرانی خود در این برنامه گفت: «در این کتاب، شعرها صدای مقاومت هستند. ما با خواندن آنها به درون داستان رنج، شجاعت و مبارزه زنان افغانستان قدم گذاشتیم. سکوت در برابر آنچه بر زنان افغانستان میگذرد، دیگر پذیرفتنی نیست.»
شرکتکنندگان در این نشست، اشعار سمیه رامش را «قدرتمند، تأثیرگذار» و حامل تجربه زیسته زنان افغانستان دانستند. آنان تأکید کردند که این اثر، فراتر از یک مجموعه ادبی، سندی فرهنگی از مقاومت زنانه در برابر سرکوب، بیعدالتی و فراموشی است.
سمیه رامش در سخنانی کوتاه در این برنامه گفت: «این شعرها، صدای زنانیاست که در تاریکترین لحظات تاریخ ما ایستادگی کردهاند؛ زنانی که با جسارت برای حقوق خود میجنگند و خاموش نمیمانند.»
کتاب «کلمه در تبعید» نهتنها گامی مهم در معرفی ادبیات زنان افغانستان در اروپا پنداشته میشود، بلکه بازتابدهنده روایتهاییست که کمتر مجال بروز در فضای جهانی یافتهاند. این کتاب با ترجمه به زبان ایتالیایی، توانسته دریچهای به جهان تجربههای زنانه در افغانستان بگشاید.
جشنواره جو بوک یکی از مهمترین رویدادهای سالانه فمینیستی در ایتالیاست که با تمرکز بر ادبیات، عدالت جنسیتی، مبارزه با فاشیسم و صدای زنان برگزار میشود. پنجمین دور این جشنواره در ماه جولای ۲۰۲۵ با حضور نویسندگان، فعالان حقوق زن و اندیشمندان فمینیست از کشورهای مختلف برگزار شد.
