برنامه جهانی غذا هشدار داده است که پیامدهای جنگ در خلیج فارس و بسته ماندن طولانیمدت تنگه هرمز، میلیونها تن را در سراسر جهان با خطر گرسنگی روبهرو کرده و بدترین نگرانیهای ملل متحد در حال تحقق است.
براساس گزارش تازه این نهاد، حدود ۴۵ میلیون تن دیگر در نتیجه مستقیم اختلالهای ناشی از جنگ و محدودیت در عبور و مرور از تنگه هرمز، با سطح «بحرانی» ناامنی غذایی مواجه شدهاند.
در حال حاضر، شمار افرادی که در سراسر جهان با این سطح از ناامنی غذایی روبهرو هستند به حدود ۲۶۰ میلیون تن میرسد.
کارشناسان ملل متحد میگویند افزایش قیمت انرژی و کود شیمیایی، که دو عنصر اساسی در تولید و توزیع مواد غذایی به شمار میروند، عامل اصلی تشدید بحران است.
به گفته آنان، حدود یکچهارم نفت جهان و نزدیک به یکسوم کود شیمیایی جهان از طریق تنگه هرمز جابهجا میشود.
روزنامه تلگراف در گزارش به نقل از مقام برنامه جهانی غذا نوشته است که قیمت نفت نسبت به پیش از آغاز جنگ حدود ۳۰ درصد افزایش یافته و در حدود ۱۰۰ دالر در هر بشکه نوسان دارد.
همچنین قیمت کود شیمیایی از ماه فبروری تاکنون حدود ۵۰ درصد افزایش یافته است؛ موضوعی که هزینه تولید و انتقال مواد غذایی را در بسیاری از کشورها بالا برده است.
ژان مارتین باوئر، مدیر تحلیل امنیت غذایی برنامه جهانی غذا، به تلگراف گفته است که این نهاد پیشتر نسبت به پیامدهای بسته شدن تنگه هرمز هشدار داده بود و اکنون آثار آن بهطور ملموس در کشورهای آسیبپذیر مشاهده میشود.
گزارش برنامه جهانی غذا بهطور ویژه بر افغانستان، سومالی و سریلانکا تمرکز کرده و این کشورها را نمونههایی از تأثیر بحران بر نظامهای غذایی شکننده معرفی کرده است.
به گفته او افغانستان که پیش از این نیز با بحران شدید گرسنگی مواجه بود، از جمله کشورهایی است که بیشترین آسیب را دیده است.
بر بنیاد آمار ملل متحد، حدود ۴.۹ میلیون مادر و کودک در افغانستان از سوءتغذیه حاد رنج میبرند.
این نهاد میگوید بسته بودن طولانیمدت مرز با پاکستان، رویدادهای طبیعی از جمله سیلابها و زمینلرزهها و همچنین کاهش کمکهای خارجی، وضعیت بشردوستانه در افغانستان را وخیمتر کرده است.
جان آیلیف، نماینده و مدیر کشوری برنامه جهانی غذا در افغانستان، به تلگراف گفته است که پس از افزایش تنشها میان طالبان و پاکستان، بخش بزرگی از تجارت افغانستان از مسیر ایران انجام میشد و با آغاز جنگ، اقتصاد افغانستان بیش از پیش آسیبپذیر شد.
به گفته او، حدود ۶۰ درصد تجارت افغانستان تا ماه فبروری از طریق ایران صورت میگرفت.
همزمان، بانک جهانی نیز گفته است که سرانه تولید ناخالص داخلی افغانستان ۵.۶ درصد کاهش یافته است.
برنامه جهانی غذا هشدار داده که در نتیجه تحولات اخیر، ۲.۳ میلیون شهروند افغانستان، نیز با ناامنی غذایی روبهرو شدهاند که بخش عمده آنان را زنان باردار و کودکان تشکیل میدهند.
این نهاد همچنین گفته است که به دلیل کاهش بودجه و دشوار شدن مسیرهای انتقال کمکها، توانایی آن برای رسیدگی به نیازمندان به شدت کاهش یافته است.
به گفته مقامهای این سازمان، برنامه جهانی غذا از سال ۲۰۲۴ تاکنون حدود ۴۰ درصد از بودجه خود را در افغانستان از دست داده است.
جان آیلیف افزوده است که پیش از این انتقال مواد غذایی به افغانستان از طریق بنادر ایران حدود ۱۰ روز زمان میبرد، اما اکنون با تغییر مسیرها و استفاده از مسیرهای زمینی طولانی، این زمان گاهی به ۷۵ روز افزایش یافته است.
او هشدار داده است که تنها به دلیل مشکلات حملونقل، حدود یک میلیون کودک از دریافت کمکهای تغذیهای محروم ماندهاند و این سازمان ناچار است از هر هفت کودک نیازمند درمان سوءتغذیه، تنها به یک کودک خدمات ارائه کند.
