حقوق بشر

ریچارد بنت: بودجه پایدار برای ماین‌زدایی در افغانستان جان کودکان را نجات می‌دهد

ریچارد بنت گزارشگر ویژه ملل متحد در امور حقوق بشر افغانستان

ریچارد بنت، گزارشگر ویژه حقوق بشر ملل متحد برای افغانستان، همزمان با فرارسیدن روز جهانی آگاهی از مین و کمک به عملیات پاکسازی ماین هشدار داده است که بدون تأمین بودجه پایدار، تلفات ناشی از مهمات انفجاری در افغانستان، به‌ویژه در میان کودکان، ادامه خواهد یافت.

آقای بنت در شبکه اکس تأکید کرده است که سرمایه‌گذاری در بخش ماین‌زدایی «اختیاری نیست، بلکه نجات‌بخش است» و جامعه جهانی باید برای تداوم این برنامه‌ها اقدام فوری انجام دهد.

پیش از این شماری از کارشناسان ملل متحد با ابراز نگرانی از تلفات مداوم غیرنظامیان گفته‌اند که افغانستان همچنان یکی از آلوده‌ترین کشورها به ماین‌های زمینی و بقایای مواد منفجره جنگی در جهان است.

به گفته آنان، داده‌های دو سال اخیر نشان می‌دهد که کودکان بیشترین قربانیان این تهدید هستند.

بر اساس آمار ارائه‌شده، تنها در سال ۲۰۲۵ میلادی، ۴۷۱ مورد تلفات غیرنظامی ناشی از مواد انفجاری ثبت شده که ۶۷ درصد آن را کودکان تشکیل می‌دهند؛ اکثریت این قربانیان نیز پسران بوده‌اند.

آنان با اشاره به یک رویداد مرگبار در ماه جنوری در ولایت کنر گفته‌اند که در آن حادثه، کودکانی یک ماده منفجرنشده را به خانه برده و هنگام بازی با آن، انفجار رخ داده است.

طبق بیانیه مشترک ملل متحد در نتیجه این رویداد، یک نوزاد پنج‌ماهه کشته شد و شش تن دیگر، شامل کودکان و بزرگسالان، زخمی شدند.

این مقام‌ها تأکید کرده‌اند که حدود ۲۴ درصد از تلفات ناشی از بقایای مواد انفجاری زمانی رخ می‌دهد که کودکان در حال بازی هستند و در موارد دیگر، این حوادث هنگام جمع‌آوری فلزات ضایعاتی برای تأمین معیشت اتفاق می‌افتد.

به گفته مقام‌های ملل متحد، ادامه آلودگی زمین‌های افغانستان به مواد انفجاری، نقض جدی حقوق اساسی بشر از جمله حق زندگی، سلامت و دسترسی به محیط امن برای رشد کودکان است.

در این بیانیه همچنین آمده است که با وجود تلاش‌های گسترده تیم‌های مین‌زدایی در سال‌های اخیر، کاهش بودجه بین‌المللی باعث تعلیق برخی عملیات‌ها، کاهش تعداد تیم‌ها و محدود شدن برنامه‌های آگاهی‌دهی شده است؛ موضوعی که خطرات را برای غیرنظامیان، به‌ویژه کودکان، افزایش داده است.

کارشناسان ملل متحد افزوده‌اند که ماین‌زدایی تنها به معنای پاکسازی زمین نیست، بلکه پیش‌شرط تحقق سایر حقوق انسانی به شمار می‌رود؛ از جمله امکان رفتن کودکان به مکتب بدون ترس، فعالیت کشاورزان در زمین‌های‌شان و بازگشت امن آوارگان به خانه‌های‌شان.

آنان از جامعه جهانی خواسته است تا با افزایش و تداوم بودجه برنامه‌های ماین‌زدایی، از تکرار چنین فجایع انسانی جلوگیری کرده و اطمینان حاصل کند که هیچ کودکی دیگر ماین را با اسباب‌بازی اشتباه نگیرد.