امنیت

روسیه: تجربه افغانستان نشان داد تنش‌های درونی ناتو را نمی‌توان نادیده گرفت

معاون وزیر خارجه روسیه می‌گوید تجربه خروج ناتو از افغانستان یکی از نمونه‌های روشن اختلافات و ناتوانی‌های ساختاری این ائتلاف است و در همین چارچوب، تنش‌های کنونی در ناتو نباید دست‌کم گرفته شود.

به گزارش خبرگزاری تاس الکساندر گرشکو این سخنان را روز جمعه، ۱۰ دلو، در پاسخ به پرسشی درباره آینده ناتو و احتمال تشدید شکاف‌های درونی آن مطرح کرد.

گرشکو گفت حتی طرح این موضوع از سوی دبیرکل ناتو، مارک روتته، که اروپا بدون ایالات متحده قادر به تأمین امنیت خود نیست، نشان می‌دهد که در درون این ائتلاف مشکلات جدی وجود دارد. به گفته او، همین تردیدها نشانه‌ای از وضعیت ناپایدار در ناتو است.

او با اشاره به سابقه اختلافات در این پیمان نظامی افزود که شکاف در ناتو پدیده‌ای تازه نیست. گرشکو روابط یونان و ترکیه را نمونه‌ای از این اختلافات دانست و گفت که این دو کشور عضو ناتو، طی دهه‌ها روابطی نزدیک به وضعیت جنگی داشته‌اند و تنها در سال‌های اخیر، صدها مورد نقض حریم هوایی در دریای اژه ثبت شده است.

معاون وزیر خارجه روسیه همچنین به سال ۲۰۰۳ و حمله امریکا به عراق اشاره کرد و گفت که مخالفت فرانسه و آلمان باعث شد ناتو نتواند به اجماع برسد. به گفته او، در آن زمان واشنگتن ناتو را کنار گذاشت و با ایجاد «ائتلاف مایلان» جنگ را آغاز کرد.

گرشکو با اشاره به مأموریت ناتو در افغانستان گفت که روسیه در چارچوب قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل با این ائتلاف همکاری داشت و بارها از سوی ناتو شنیده می‌شد که «همه با هم وارد افغانستان شده‌اند و با هم خارج خواهند شد». اما به گفته او، تصمیم یک‌جانبه ایالات متحده برای خروج، باعث فروپاشی کامل این عملیات شد.

او افزود که خروج شتاب‌زده نیروهای ناتو از افغانستان نشان داد که حتی به‌اصطلاح «موفق‌ترین ائتلاف نظامی جهان» نیز در عمل با شکست روبه‌رو شده و قادر به مدیریت پیامدهای حضور خود نبوده است.

معاون وزیر خارجه روسیه تأکید کرد که پس از این شکست‌ها، از جمله در افغانستان، بالکان، شمال افریقا و خاورمیانه، ناتو به‌جای بازنگری در سیاست‌های خود، تمرکز را به سمت «تهدید شرقی» سوق داده است. به گفته او، اگر تهدیدی وجود نداشته باشد، ناتو ناچار است آن را بسازد.

گرشکو گفت روسیه در همین چارچوب به‌عنوان تهدید معرفی شده و این روایت برای توجیه گسترش نظامی و افزایش هزینه‌های دفاعی در اروپا به کار می‌رود. او در این زمینه به سخنان یپ د هوپ شفر، دبیرکل پیشین ناتو، اشاره کرد که گفته بود پس از افغانستان، ناتو بدون بحران اوکراین با مشکل تعریف مأموریت خود روبه‌رو می‌شد.

او همچنین با یادآوری گفته‌های لرد ایسمی، نخستین دبیرکل ناتو، افزود که هدف اصلی این ائتلاف حفظ حضور امریکا در اروپا و مهار روسیه بوده است؛ در حالی که اکنون واشنگتن مسئولیت امنیت اروپا را بر دوش خود اروپایی‌ها می‌گذارد و هم‌زمان از آن‌ها می‌خواهد هزینه‌های نظامی بیشتری پرداخت کنند.

گرشکو گفت در حال حاضر ۶۴ درصد تسلیحات واردشده به کشورهای عضو اتحادیه اروپا از ایالات متحده تأمین می‌شود و این وضعیت به سود صنایع نظامی امریکا تمام شده است.

او در پایان به اظهارات صدراعظم آلمان، فریدریش مرتس، درباره تبدیل آلمان به قدرت پیشرو نظامی ـ سیاسی در اروپا اشاره کرد و گفت واکنش سرد و کم‌رنگ کشورهای اروپایی به این سخنان، خود نشانه‌ای دیگر از پیچیدگی و تنش در درون ناتو است.