اداره مبارزه با مواد مخدر ترکیه در تازهترین گزارش خود هشدار داده است که با وجود محدودیتهای اعمالشده بر کشت خشخاش در افغانستان، این کشور همچنان نقش کلیدی در تولید و قاچاق مواد مخدر غیرقانونی به بازارهای اروپا ایفا میکند.
بر اساس «گزارش مواد مخدر ترکیه ۲۰۲۵» که از سوی اداره کل جرایم مواد مخدر و امنیت وزارت داخله ترکیه منتشر شده، این کشور یکی از مسیرهای اصلی ترانزیت مواد مخدر با منشأ افغانستان به اروپا بهشمار میرود. یافتههای این گزارش نشان میدهد که مسیر بالکان، همراه با دهلیزهای شمالی و جنوبی ترکیه، همچنان پرکاربردترین راههای قاچاق مواد افیونی افغانستان هستند.
در این گزارش تأکید شده است که مسیر بالکان، که ترکیه را بهعنوان یک کشور ترانزیتی کلیدی در بر میگیرد، از افغانستان آغاز میشود، از ایران و ترکیه عبور میکند و در نهایت به بازارهای اروپا میرسد.
مقامهای ترکیه با اشاره به موقعیت جغرافیایی استراتژیک این کشور گفتهاند که ترکیه در میان کشورهای پیشرو در توقیف هروئین با منشأ افغانستان در مسیر اروپا قرار دارد.
اگرچه این گزارش رقم دقیق مواد مخدر افغانستان توقیفشده در ترکیه را مشخص نکرده، اما آمار رسمی نشان میدهد که بین سالهای ۲۰۲۲ تا ۲۰۲۴ بیش از ۱۵ تن هروئین در سراسر این کشور کشف و ضبط شده است.
بر اساس این گزارش، ترکیه اکنون نقشی سهگانه در قاچاق جهانی مواد مخدر دارد و بهعنوان کشور مبدا، مسیر ترانزیت و بازار مصرف عمل میکند. در این سند آمده است که کوکائین عمدتاً از امریکای جنوبی و از طریق بنادری چون استانبول و مرسین وارد ترکیه میشود، در حالی که متآمفتامین بیشتر از مسیر مرزهای ایران و عراق قاچاق میشود. هروئین نیز همچنان عمدتاً از افغانستان سرچشمه میگیرد.
نیروهای امنیتی ترکیه تنها در دو هفته گذشته، طی عملیاتهای سراسری، ۱.۳۴ تن مواد مخدر و بیش از ۱۷۸ هزار قرص مخدر را کشف و ضبط کرده و ۴۲۴ مظنون را بازداشت کردهاند که ۱۶۲ تن از آنها به زندان منتقل شدهاند.
گزارش مواد مخدر ترکیه ۲۰۲۵ از افزایش قابل توجه قاچاق مواد مخدر مصنوعی، متآمفتامین و کوکائین در سال ۲۰۲۴ خبر میدهد.
بر اساس این گزارش، میزان کشفیات متآمفتامین به نزدیک به ۳۴ تن رسیده که افزایشی ۵۴ درصدی را نشان میدهد. همچنین کشفیات کوکائین با ۲۳.۲ درصد افزایش به بیش از ۳ تن رسیده است.
مقامهای ترکیه گفتهاند که مراکز تبدیل و تولید متآمفتامین، بهویژه در استانبول، شناسایی شده که نشاندهنده ظهور این کشور بهعنوان یک مرکز تولید مواد مخدر مصنوعی است. متآمفتامین مایع بهگونه غیرقانونی از طریق ایران و عراق وارد ترکیه میشود و برخی محمولهها نیز از مسیر فرودگاه استانبول بهعنوان بخشی از شبکههای ترانزیتی بینالمللی عبور میکنند.
در همین حال، داروهای شیمیایی مصنوعی با ۹۴.۷ میلیون قرص کشفشده در سال ۲۰۲۴، بیشترین افزایش را تجربه کردهاند که رشدی ۲۲۷ درصدی را نشان میدهد.
این داروها شامل نسخههای غیرقانونی داروهای تجویزی حاوی پرگابالین نیز میشود.
این گزارش میافزاید که قاچاق کوکائین بهطور فزایندهای به بنادر ترکیه بهعنوان مسیرهای جایگزین به اروپا متکی شده و استانبول و مرسین بیشترین کشفیات را ثبت کردهاند.
در این گزارش آمده است که کشفیات هروئین نیز در سال ۲۰۲۴ با افزایش ۳۱ درصدی به ۴.۳ تن رسیده و مسیر بالکان همچنان مهمترین مسیر قاچاق هروئین افغانستان به اروپا است.
همچنین قاچاق قرصهای کاپتاگون افزایش یافته و نزدیک به ۱۶ میلیون قرص در سال ۲۰۲۴ کشف و ضبط شده است. بیشتر این کشفیات در نزدیکی مرز سوریه، بهویژه در ولایتهای هاتای و غازیعینتاب، انجام شده است.
مقامهای ترکیه از کشف مراکز تولید قرص در هاتای و کیلیس نیز خبر دادهاند که این موضوع با بیثباتی در سوریه و تغییر الگوهای قاچاق مرتبط دانسته میشود.
بر اساس این گزارش، مرگومیر ناشی از مصرف مواد مخدر در سال ۲۰۲۴ با افزایش ۴۲.۳ درصدی به ۴۲۷ مورد رسیده است.
کانابینوئیدهای مصنوعی، متآمفتامین و اکستازی رایجترین مواد مصرفی گزارش شدهاند و شش مورد از مرگها مربوط به افراد ۱۵ تا ۱۸ سال بوده است.
در همین سال، ۳۷۵ هزار مظنون مرتبط با جرایم مواد مخدر در ترکیه ثبت شده که نسبت به سال پیش از آن ۲۰ درصد افزایش نشان میدهد. از این میان، ۲۹۳ هزار تن به مصرف مواد مخدر و ۷۷ هزار تن به قاچاق مواد مخدر متهم بودهاند.
دادگاههای ترکیه نیز بیش از ۱۱۶ هزار تن را به اتهامهای مرتبط با مواد مخدر محکوم کردهاند.
ر
