کاخ سفید با بازنشر گزارش کنگره که نخستینبار در سال ۲۰۲۴ منتشر شده بود، تأکید کرده است که خروج نیروهای امریکا از افغانستان پیامدهای جدی امنیتی داشته و گروه القاعده پس از این خروج چندین پایگاه تازه در افغانستان ایجاد کرده است.
کمیته امور خارجی مجلس نمایندگان ایالات متحده به رهبری جمهوریخواهان اعلام کرده بودند که تحقیقات سهساله آنها درباره خروج نیروهای امریکایی از افغانستان پنج یافته اساسی داشته است؛ یافتههایی که نشان میدهد تصمیم دولت بایدن برای خروج یکجانبه، پیامدهای امنیتی سنگینی برای امریکا و متحدانش ایجاد کرده است.
بر اساس این گزارش، دولت بایدن تصمیم داشت چه با توافقنامه دوحه و چه بدون آن، نیروهای امریکایی را از افغانستان بیرون کند و در این روند هشدارهای دولت افغانستان، اعتراضات متحدان ناتو و پیامدهای امنیتی احتمالی را نادیده گرفته است.
کمیته میگوید بیتوجهی به سناریوهای احتمالی، باعث شد عملیات تخلیه اضطراری غیرنظامیان بهموقع آغاز نشود و با ورود طالبان به کابل، روند تخلیه در شرایطی بسیار آشفته و خطرناک انجام گیرد.
گزارش میافزاید که بهدلیل صدور دیرهنگام دستور تخلیه و نبود آمادگی برای حملههای احتمالی، حمله مرگبار اطراف میدانهوایی کابل به وقوع پیوست.
در این حمله در ۲۶ اگست ۲۰۲۱، ۱۳ سرباز امریکایی کشته و ۴۵ تن دیگر زخمی شدند.
این رویداد مرگبارترین روز نیروهای امریکایی در افغانستان از سال ۲۰۱۲ بهشمار میرفت.
کمیته امور خارجی همچنین هشدار داده است که امنیت ایالات متحده پس از خروج، بهطور جدی تضعیف شده و افغانستان بار دیگر به پناهگاه امن برای هراسافکنان بینالمللی از جمله القاعده، داعش خراسان و شبکه حقانی طالبان تبدیل شده است.
مطابق یافتههای این تحقیق، گروه القاعده پس از خروج امریکا، هشت اردوگاه آموزشی تازه در افغانستان ایجاد کرده، شبکه مدارس مذهبی خود را تقویت کرده و یک پایگاه جدید برای ذخیره سلاح راهاندازی کرده است.
در بخش دیگری از گزارش آمده است که ایمنالظواهری، رهبر القاعده، در تابستان ۲۰۲۲ آزادانه در شهر کابل زندگی میکرد و به گفته مقامهای امریکایی، در حال تشویق پیروانش برای طرحریزی حمله علیه منافع ایالات متحده بود. او در ماه جولای همان سال در یک حمله هوایی کشته شد، اما کنگره میگوید این رویداد نشان میدهد که افغانستان دوباره به پناهگاه اصلی رهبران القاعده بدل شده است.
در ادامه، گزارش از بازداشت هشت تن مرتبط به داعش در امریکا در جنوری ۲۰۲۴ و شناسایی بیش از ۴۰۰ فرد وابسته به شبکههای آسیای مرکزی که بهطور غیرقانونی از مرز جنوبی وارد ایالات متحده شده بودند، یادآوری میکند. کنگره هشدار داده است که این موارد نشاندهنده افزایش خطر هراسافکنی ناشی از خلأ امنیتی در افغانستان است.
در بخش دیگری از گزارش گفته میشود که رقبای جهانی امریکا—روسیه، چین و ایران—ضعف ایالات متحده را در جریان خروج آشفته از افغانستان مشاهده کردند و این موضوع سبب جسور شدن آنان در عرصههای مختلف شده است.
بهگفته این کمیته، حمله روسیه به اوکراین، افزایش تحرکات چین در اقیانوسیه و اقدامات نیروهای وابسته به ایران علیه اسرائیل و منافع امریکا، نشانههایی از پیامدهای ژئوپولیتیک این خروج است.
کمیته امور خارجی مجلس نمایندگان اعلام کرده که دولت بایدن در هر مرحله از روند خروج، اطلاعات نادرست ارائه کرده و در مواردی به مردم امریکا «مستقیماً دروغ گفته است».
این کمیته تأکید میکند که شورای امنیت ملی امریکا و مشاور امنیت ملی، جیک سالیوان، نقش مرکزی در این «لاپوشانی» داشتهاند.
بر اساس این گزارش، خروج فاجعهبار از افغانستان موجب آسیبهای جدی اخلاقی و روانی بر سربازان و کهنهسربازان امریکایی شده و به اعتبار جهانی امریکا لطمه وارد کرده است؛ زیرا متحدان افغانستان که از امریکا که وعده حمایت دریافت کرده بودند، پس از پیشروی طالبان بیدفاع رها شدند.
کمیته جمهوریخواهان میگوید تحقیقات بیشتری را ادامه خواهد داد و از ابزارهای نظارتی مختلف احضاریه تا جلسات استماع برای آشکار شدن جزئیات بیشتر استفاده خواهد کرد.
این تحقیقات همچنین شامل بررسی تعامل دولت بایدن با طالبان، مشکلات تخلیه شهروندان و همکاران از افغانستان، سرکوب زنان و دختران در افغانستان و ناکارآمدی تواناییهای ضد هراسافکنی امریکا در منطقه است.
کانگرس تأکید میکند که «افشای کامل حقیقت» برای جلوگیری از تکرار اشتباهات گذشته ضروری است؛ زیرا آنچه در افغانستان رخ داد «بسیار بدتر از سایگون» بوده و پیامدهای آن «برای سالهای طولانی امنیت ملی امریکا را تهدید خواهد کرد».
