امنیت

روزنامه روسی: افزایش فعالیت «جهادگران سرگردان» در افغانستان؛ تهدیدی برای آسیای مرکزی و روسیه

عکس از آرشیف

روزنامه روسی نزاویسیمایا گازیتا به تازگی گزارش داده است که هزاران جنگجوی وابسته به گروه‌های تندرو که در سال‌های اخیر از سوریه خارج شده‌اند، اکنون در افغانستان مستقر شده و در تلاش‌اند برای انجام عملیات‌های تروریستی در کشورهای منطقه حمایت مالی و تدارکاتی پیدا کنند.

به نوشته این روزنامه، حدود ۹ هزار جنگجو از ملیت‌های مختلف ــ از جمله ازبیک، تاجیک، ترکمن، اویغور و قفقازی ــ در سال ۲۰۲۵ از سوریه وارد افغانستان شده‌اند. بسیاری از این افراد به دلیل اختلاف با گروه‌های بزرگ‌تر مانند القاعده و شاخه‌های محلی داعش، از این ساختارها کنار گذاشته شده و اکنون به صورت گروه‌های کوچک و مستقل فعالیت می‌کنند.

منابعی در افغانستان که با این روند آشنا هستند، از افزایش تحرکات این گروه‌های خودمختار در شمال و شرق افغانستان خبر داده‌اند. به گفته آنان، برخی از این افراد ــ شامل فرماندهان پیشین القاعده و دیگر گروه‌های تندرو ــ در جست‌وجوی حمایتگر‌های جدید برای اجرای عملیات‌های بیرون‌مرزی هستند.

در گزارش آمده است که افرادی مانند «ابوبکر بدخشی»، از چهره‌های پیشین وابسته به القاعده، اکنون تلاش می‌کنند از طریق شبکه‌های غیررسمی خود منابع مالی به دست آورند. این روزنامه نوشته است که او با برخی هسته‌های خفته در شمال قفقاز نیز تماس دارد.

منابع مورد استناد نزاویسیمایا گازیتا می‌گویند برخی از این جنگجویان حتی از مقام‌های محلی طالبان ــ از جمله والی طالبان در پنجشیر ــ درخواست کمک کرده‌اند. با آن‌که طالبان بارها اعلام کرده‌اند اجازه نمی‌دهند خاک افغانستان علیه دیگر کشورها استفاده شود، اما روزنامه می‌نویسد که برخی روابط قدیمی میان فرماندهان طالبان و اعضای پیشین القاعده همچنان پابرجاست.

این گزارش هشدار می‌دهد که «جهادگران سرگردان» به دلیل نداشتن منابع مالی ثابت و نبود ساختار منظم، ممکن است برای جذب حمایت، دست به اقدام‌های تروریستی پر سروصدا در کشورهای آسیای مرکزی، روسیه، ایران یا حتی برخی کشورهای اروپایی بزنند.

به نوشته منبع روسی، فشار اقتصادی، قطع منابع مالی و بن‌بست در جذب دوباره به گروه‌های بزرگ‌تر سبب شده که این جنگجویان به شکل مستقل و غیرقابل‌پیش‌بینی فعالیت کنند و ممکن است در آینده به ابزار گروه‌هایی تبدیل شوند که در پی ایجاد بی‌ثباتی در منطقه‌اند.