اتاق تجارت مشترک پاکستان-افغانستان هشدار داده است که اگر بستهماندن گذرگاهها و توقف داد و ستد میان دو کشور ادامه یابد، اسلامآباد نهتنها بازار بزرگ افغانستان بلکه فرصتهای تجاری چند میلیون دالری در آسیای میانه را نیز از دست خواهد داد.
ضیاءالحق سرحدی، معاون این اتاق، در گفتوگو با رسانههای پاکستانی گفته است که پاکستان اخیراً قراردادهای مهم تجاری با کشورهای آسیای میانه امضا کرده، اما تداوم بحران با افغانستان میتواند این بازارها را از دسترس اسلامآباد خارج سازد.
از سوی دیگر، روزنامه پاکستانی اکسپرس تریبون به نقل از مقامهای دولتی این کشور نوشته که افغانستان بهشدت به کشورهای همسایه، بهویژه پاکستان، برای دسترسی به بندرهای آبی متکی است و مسدود بودن گذرگاهها فشار سنگینی بر صادرکنندگان افغانستان وارد کرده است.
توقف داد و ستد میان افغانستان و پاکستان اکنون وارد دومین ماه شده است؛ تجارتی به ارزش نزدیک به دو میلیارد دالر که به دلیل تنشهای سیاسی و نظامی عملاً فلج شده است.
پاکستان در حال حاضر بازار بیش از یک میلیارد دالری افغانستان را از دست داده و در مقابل، افغانستان نیز بازار ۶۰۰ میلیون دالری پاکستان را. همچنین، تجارت ترانزیتی دو کشور که سالانه بیش از ۵۰۰ میلیون دالر ارزش داشت، کاملاً متوقف شده است.
بر اساس آمارها، بیش از ۵۵۰۰ کانتینر حامل کالاهای تجاری و ترانزیتی افغانستان در خاک پاکستان گیر ماندهاند و چشمانتظار بازگشایی مرزها هستند.
صادرات چه بود؟
پاکستان ماهانه ۱۰۰ تا ۲۰۰ میلیون دالر کالا به افغانستان صادر میکرد. کالاهایی که شامل برنج، میوه تازه، دارو، سمنت، پارچه، لوازم بهداشتی و آرایشی، کفش، و لولههای پلاستیکی است.
در مقابل، افغانستان نیز محصولات مهمی به پاکستان صادر میکرد، از جمله میوه و سبزی، ذغال سنگ، سنگهای قیمتی و تالک، نباتهای طبی، و پخته (پنبه).
اما اکنون به دلیل بستهماندن مرزها، موترهای حامل این اقلام در دو سوی مرز متوقفاند.
طالبان روز چهارشنبه اخیر اعلام کردند که بازرگانان باید به دنبال راههای بدیل برای تجارت باشند و همزمان از واردکنندگان دارو خواستهاند واردات دارو از پاکستان را متوقف کنند.
در همین حال، روزنامه اکسپرس تریبون گزارش داده که گمرک پاکستان محمولههایی از کالاهای افغانستان را که از طریق ایران وارد خاک این کشور میشد، در نقطه مرزی تفتان متوقف کرده است. گفته شده که این کالاها با هدف سوءاستفاده از «برنامه برداشت زودهنگام» وارد میشدند.
کارشناسان هشدار دادهاند که ادامه تنشهای سیاسی میان دو کشور میتواند زیانهای اقتصادی جبرانناپذیری به هر دو طرف وارد کند.
سیر قریشی، آگاه مسایل اقتصادی، به آمو گفته است که «اقتصاد افغانستان و پاکستان به هم گره خورده است و ادامه این وضعیت، تجارت منطقهای را نیز با خطر مواجه خواهد کرد.»
