آمارهای گردآوری شده از معدناران نشان میدهند که در سال روان هجری خورشیدی، تنها در معدن طلای آوارسای در ولسوالی بهارک تخار، دستکم ۱۱ تن جان باخته و ۱۵ تن دیگر زخمی شدهاند.
به گفته معدنکاران، این معدن در این مدت گواه ریزشهای پیاپی بوده است. زندگی در معدن آوارسای با فقر و خطر گره خورده است. معدنکاران میگویند که تاجران برای خرید طلا به اینجا میآیند و از این رهگذر، روزانه ۱۰۰ تا ۲۰۰ افغانی به جیب معدنکاران میرود.
آنان میگویند که به روشهای بومی به استخراج معدن طلا میپردازند که با خطرهایی به همراه بوده است.
همزمان، برخی معدنکاران از اخاذی طالبان نیز سخن میزنند. از سویی هم، در این معدن از کودکان هم به عنوان کارگر کار گرفته می شود.
لعل محمد، باشنده تخار، میگوید: «تقریبن ده نفر هستیم. چاه کندیم. روزانه یک و نیم صد تا دو صد می براید. خدا دادگی همین است. یک نفر کم را بسته می کند و دو نفر یک نفر را پایین می کند. کار ما همین است. از طریق دیگر عاید نداریم.»
استخراج غیرحرفهیی معدن طلا در اینجا هرازگاهی از معدنکاران قربانی میگیرد.
عبدالبصیر، باشنده تخار، میگوید: «یازده نفر اینجا شهید داده ایم، در وارسای. چند نفر اینجا بیرق روی شان است، چند نفر شان بیرون کشیده نشده اند. دو نفر معیوب است. یکش کمی خوب است و دیگرش در خانه خواب است.»
یک باشنده دیگر تخار که در این معدن کار کرده میگوید: «دو سال پیش بر روی پایم سنگ افتاد. پایم میده شد. سال سوم است که عملیات کردم هنوزهم پایم مشکل دارد. تقریبن یک صد و شصت هزار مصرف کردم، سر پای چپ.»
به گفته معدنکاران این بخش، طالبان برای اخاذی هرازگاهی اینجا سر میزنند و از معدنکاران پول گردآوری میکنند.
عبدالمطلب، باشنده تخار، میگوید: «ما می گوییم که از ما چیزی نمی براید. اما به زور می گویند که وقتی چاه دارید، باید پنج صد یا شش صد بدهید. به زور بسیار اذیت کردند. وقتی ریگ می شستیم خیلی اذیت کردند و به رنجر انداختند.»
وضعیت ناگوار اقتصادی، فقر و بیکاری بسیاری از جوانان و کودکان را به این معدن کشانیده، به کار پر خطر و شاقه. اما بسیاریها اینجا میگویند که معدنکاری در آوارسای همچون تنها منبع درآمد و پیدا کردن هزینههای زندگی برای شان باقی مانده است.
