ولکر تورک، کمیشنر عالی حقوق بشر ملل متحد، در شصتمین نشست شورای حقوق بشر در ژنیو افغانستان را «کشوری با بالاترین میزان مرگومیر مادران در جهان» خواند و هشدار داد که «چهار سال پس از بازگشت طالبان، حذف زنان و دختران از عرصههای عمومی تقریباً کامل شده است.»
آقای تورک با ابراز نگرانی گفت که محدودیتهای طالبان بر دسترسی زنان به خدمات صحی و حقوق اساسی، بحران بیسابقهای در سلامت مادران ایجاد کرده است.
او افزود: «مرگومیر مادران که در بسیاری موارد قابل پیشگیری است، به یکی از عوامل اصلی مرگ زنان در افغانستان تبدیل شده است.»
کمیشنر عالی حقوق بشر همچنین افغانستان را «نمونه آشکار حذف نظاممند زنان از زندگی اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی» دانست و تأکید کرد که سکوت جامعه جهانی در برابر چنین نقض گستردهای از حقوق بشر، غیرقابل توجیه است.
تورک در سخنرانی افتتاحیه این نشست علاوه بر افغانستان، به بحرانهای جهانی دیگر نیز پرداخت.
او گفت قوانین بینالمللی بشردوستانه در بسیاری کشورها در حال فروپاشی است و از جنگهای مرگبار در اوکراین، سودان، میانمار و جمهوری دموکراتیک کنگو ابراز نگرانی کرد.
در بخشی از سخنانش، به وضعیت غزه اشاره کرد و گفت: «غزه امروز به گورستان تبدیل شده است. کشتار غیرنظامیان، تخریب گسترده و جلوگیری از ورود کمکهای بشردوستانه وجدان جهان را تکان داده است.»
او درباره جنگ اوکراین نیز گفت: «حملههای اخیر روسیه به یکی از مرگبارترین مراحل از زمان آغاز جنگ رسیده است و زیرساختهای حیاتی غیرنظامیان بهطور عمدی هدف قرار میگیرد که نقض آشکار قوانین بینالمللی است.»
تورک در بخش دیگری از سخنان خود تأکید کرد که بیاعتنایی برخی دولتها به توافقات و نهادهای بینالمللی، نظم جهانی را تهدید میکند.
او هشدار داد: «وقتی دولتها قانون را بهطور متناقض اجرا کنند یا به آن بیاحترامی کنند، اساس صلح و امنیت جهانی متزلزل میشود.»
نشست شورای حقوق بشر از امروز، دوشنبه، در ژنیو آغاز شده و در روزهای آینده به بررسی ویژه وضعیت حقوق بشر در افغانستان و دیگر نقاط بحرانزده جهان خواهد پرداخت.
