همزمان با موج اخراج مهاجران افغانستان از ایران، خانوادههای بازگشتکننده نگران آینده آموزشی و تحصیلی دخترانشان هستند.
برخی از مهاجران میگویند که در کنار دیگر مشکلات، اخراج اجباری از سوی ایران، دختران شان را با محدودیتهای آموزشی و تحصیلی طالبان روبهرو کرده است.
همزمان با این، برخی از زنان معترض نیز اخراج اجباری مهاجران از ایران را نکوهش میکنند و میگویند که هزاران دختر از حق آموزش محروم خواهند شد.
خانوادههایی که سالها در ایران زندگی کردهاند، میگویند در نبود امکانات آموزشی، آینده فرزندانشان در هالهای از ابهام قرار دارد و فرزندان شان بدون مدرک و دست خالی از ایران اخراج شدهاند که در افغانستان با محدودیتهای آموزشی و تحصیلی طالبان نیز روبهرو هستند.
یکی از مهاجران اخراج شده از ایران میگوید: «۱۸ سال ایران بودیم ایران هم که بیرون کرد و آمدیم. دخترم صنف یازدهم بود سال بعدی درس را تمام میکرد صنف دوازدهم را نگرفت آمدیم نه مدرک هیچ چیز ندادند آمدیم.»
جنبش زنان آزادیخواه افغانستان، با انتشار بیانیهای، اخراج اجباری مهاجران افغانستان از ایران را نکوهش کرده و گفته است که این اقدام میتواند آینده تحصیلی هزاران دختر را نابود کند. این جنبش از ملل متحد و نهادهای حقوق بشری خواسته است تا برای تامین حق آموزش دختران، بر طالبان فشار وارد کنند و مانع بازگشت اجباری خانوادههای مهاجر شوند.
در بیانیه این جنبش آمده است: «اخراج افغانها نه تنها بیانصافی انسانی است؛ بلکه لکه سیاه بر وجدان جهان است. افغانها سزاوار کرامت، انسانیت و فرصت هستند نه تبعیض و رنج.»
از سوی هم صندوق جمعیت ملل متحد گفته است زنان و دختران بازگشتکننده بیشترین نیاز را به کمکهای فوری بهداشتی و روانی دارند. این صندوق از دیگر شریکانش خواسته است که از زنان و دختران بازگشت کننده از ایران پشتیبانی کنند.
کوابنا آسانته انتیاموا، نماینده صندوق جمعیت ملل متحد در افغانستان، میگوید: «من اینجا در نقطه صفری مرز اسلامقلعه در ولایت هرات هستم؛ جایی که هم اکنون گواه هجوم گسترده مهاجران از ایران هستیم. زنان بارداری را میبینیم که نیاز به مراقبت فوری دارند، جوانان و کودکانی که دچار آسیب روانی شدهاند و از زندگی ناشناختهای که پیش رو دارند، میترسند.»
در همین حال، برخی از مهاجران بازگشتکننده از ایران میگویند که با یک آینده ناروشن روبهرو هستند.
سلطان ولی رحمانی، مهاجر اخراج شده از ایران، میگوید: «برای ما نان نمی فروختند، آب را به روی ما قطع کرده بودند، بسیار سخت گیری بود و مردم به حالت بدی به سر میبردند.»
روزنامه بریتانیایی تلگراف نیز با اشاره به نگرانیهای دختران در معرض اخراج اجباری از ایران، گزارش داده است که ایران هزاران دختر مهاجر را به افغانستان بازگردانده است؛ جایی که زیر حاکمیت طالبان، حقوق اساسی آنها بهگونه سیستماتیک نقض میشوند و بسیاری آنان در معرض خطر ازدواج اجباری قرار دارند.
ایران که بزرگترین کشور میزبان مهاجران افغانستان به شمار میرود، در هفتههای پسین صدها هزار شهروند کشور را ناگزیر به ترک خاک خود کرده است. این موج گسترده بازگشت، نگرانیهای جدی را درباره سرنوشت زنان و دخترانی برانگیخته که با محدودیتهای شدید در دسترسی به حقوق ابتداییشان در افغانستان روبهرو هستند.
